- Kandidaten
- Dicht bij en ver van
- Wonen
- Verkeer
- Klimaat
- Natuur
- Zorg
- Veiligheid
- Asiel
- Economie
- Cultuur
- Bestuur
- Geld
Volt Hilversum/Wijdemeren is een nieuwe lokale afdeling van een Europese partij die voorbeelden uit andere Europese steden (Parijs, Lissabon, Utrecht, Nijkerk) naar de nieuwe gemeente wil halen. Het programma zet in op veel woningbouw binnen de bestaande bebouwing, voorrang voor fiets, ov en deelmobiliteit, en op meer zeggenschap voor dorpen en wijken via eigen budgetten en een geloot burgerberaad. Kansengelijkheid, preventie in zorg en jeugdhulp, inclusie en natuurbehoud zijn terugkerende lijnen.
Lokale afdeling van Volt. Doet hier voor het eerst mee aan de gemeenteraadsverkiezing en heeft geen raadsleden.
Wat de partij zelf vooropzet
- 6.000 extra woningen in Hilversum en 800 in Wijdemeren vóór 2040, binnen de bestaande stads- en dorpsgrenzen
- Vliegveld Hilversum op termijn opheffen: driekwart van ruim 50 hectare naar natuur, minstens 1.500 woningen aan de rand
- Eerst goede alternatieven (ov, deelauto's, fiets), daarna de ruimte voor de auto stap voor stap beperken; 30 km/u in woonwijken
- Elk dorp en elke wijk een eigen budget en een permanent, geloot burgerberaad waarvan het voorstel de gemeente alleen bij onoverkomelijke bezwaren mag weigeren
- Grootschalig isolatieoffensief, slim energieplan per dorp en wijk, en steun voor onderzoek naar een kleine kernreactor in plaats van windturbines
- Gebundelde gemeentelijke regelingen met een persoonlijk budget, jeugdhulp via één centraal expertisepunt en gratis psychische hulp tot 25 jaar
- Een gezamenlijk plan voor asielopvang naar het voorbeeld van Nijkerk en Utrecht, ook als de spreidingswet wordt ingetrokken
- Europese samenwerking, EU-subsidies en een zero-emissiezone in het centrum van Hilversum
Kandidaten
6 kandidaten, in de volgorde van het stembiljet.
1 Leonie KokLoosdrechtLeonie Kok is lijsttrekker van Volt Hilversum-Wijdemeren. Ze werkte eerder als advocaat en daarna onder meer voor Civocracy.org, een online platform dat burgers bij de politiek betrekt.
bron
2 Edwin de HaanKortenhoefEdwin de Haan is consultant en voorzitter van Energiecoöperatie Kerkelanden. Hij was eerder penningmeester van Energiecoöperatie Wijdemeren en richt zich op de lokale energietransitie.
bron
3 Leonie WeelHilversumLeonie Weel is ontwerper bij Interrail en woont sinds 2009 in Hilversum. Ze richt zich op verkeersveiligheid, parkeren en bereikbaarheid in het centrum en op toegankelijke digitale dienstverlening van de gemeente.
bron
5 Annette KeatesHilversumAnnette Keates is adviseur en programmamanager met ruim tien jaar ervaring in beleidsterreinen als armoedebestrijding, schuldhulpverlening, arbeidsmarkt en innovatie. Ze zet zich in voor gratis fietsstalling bij het station en meer groen.
bron
6 Arjen Pels RijckenHilversumArjen Pels Rijcken is ondernemer in cultuur en projectontwikkeling, onder meer met de ombouw van een schuilkerk in Delft tot cultuurtempel. Hij werkte eerder voor ABN AMRO en studeerde bedrijfskunde.
bron
Namen, volgorde en woonplaats komen uit de bekendmaking van het centraal stembureau (Gemeenteblad 2026, nr. 499712). Foto's en beschrijvingen komen van de partij zelf of van de gemeente; een LinkedIn-profiel staat er alleen bij als twee controles los van elkaar bij dezelfde persoon uitkwamen. Staat er niets bij een naam, dan is er niets gevonden dat zeker genoeg was. Hoe dit is nagelopen.
Dicht bij en ver van
Berekend uit de standpunten op de stellingen waar beide partijen een positie hebben. Van Volt zijn 58 van de 90 standpunten bekend.
Het dichtst bij
- Partij voor de Dieren83%
- PRO78%
- D6677%
- SP75%
Het verst van
- FVD47%
- Dorp voor Dorp53%
- LFD55%
Waar Volt en Partij voor de Dieren toch uit elkaar gaan
30 km/u hoort in woonstraten en bij scholen; op doorgaande wegen in de bebouwde kom blijft 50 km/u.Volt: eens · Partij voor de Dieren: oneens
Volt Eens 30 km/u in woonwijken; doorgaande routes blijven 50.
De partij wil 30 km/u in woonwijken, waarbij wijken en dorpen zelf over de inrichting beslissen. Doorgaande routes blijven 50 km/u. Bij scholen noemt ze niets apart.
“Doorgaande routes blijven 50 km/u zodat vanuit de dorpsranden de stad bereikbaar blijft.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Maximumsnelheid van 30 km/u invoeren in de bebouwde kom'; p. 12Partij voor de Dieren Oneens 30 km/u in de hele bebouwde kom, ook op hoofdwegen.
De partij wil in principe 30 km/u voor al het gemotoriseerde verkeer binnen de bebouwde kom. Straten zonder trottoirs worden woonerven met 15 km/u.
“PvdD is voor een maximumsnelheid van 30km/u voor verkeer binnen de bebouwde kom.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Maximumsnelheid van 30 km/u invoeren in de bebouwde kom'; p. 55De gemeente laat onderzoeken of er in de regio een kleine kerncentrale kan komen.Volt: eens · Partij voor de Dieren: oneens
Volt Eens Onderzoek naar een kleine kernreactor in de regio steunen.
De partij wil dat de gemeente in het onderzoek naar een kleine modulaire kernreactor naar een oplossing in de regio zoekt.
“Steun voor het onderzoek naar een kleine modulaire kernreactor.”
Verkiezingsprogramma: p. 16; Stemgids: 'De gemeente moet laten onderzoeken of een kleine kerncentrale ... mogelijk is.' (voor)Partij voor de Dieren Oneens Geen kerncentrale; kernenergie is niet de oplossing.
De partij wil geen kerncentrale in Hilversum: ze noemt kernenergie duur, met gevaarlijk afval en een te lange bouwtijd.
“Er komt geen kerncentrale in Hilversum. Kernenergie is niet de oplossing voor de klimaatcrisis.”
Verkiezingsprogramma: p. 11; Stemgids: 'Onderzoek kleine kerncentrale' (tegen)Betaald parkeren komt alleen in een straat of buurt als een meerderheid van de bewoners daar zelf voor kiest.Volt: eerder eens · Partij voor de Dieren: oneens
Volt Eerder eens Wijken en dorpen beslissen zelf over het parkeerbeleid.
De partij laat het parkeerbeleid aan wijken en dorpen zelf. Of dat via een bewonersmeerderheid gebeurt, zegt ze niet.
“Wijken en dorpen beslissen zelf hoe ze omgaan met parkeren.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Betaald parkeren in het centrum en de wijken van Hilversum'Partij voor de Dieren Oneens Betaald parkeren in de hele stad, niet per buurt kiezen
De partij wil betaald parkeren in heel Hilversum invoeren, in alle wijken, en geen nieuwe parkeerplekken op straat. Een buurt die zelf kiest of er betaald parkeren komt, past daar niet bij.
“Er komt betaald parkeren in de hele stad Hilversum en de tweede en opvolgende parkeervergunningen blijven duurder.”
Verkiezingsprogramma: p. 56; MijnStem: 'Betaald parkeren in het centrum en de wijken van Hilversum' (100 = uitbreiden)De gemeente moet veel sneller woningen bijbouwen dan nu gepland, ook als buurten daardoor sneller veranderen.Volt: eerder eens · Partij voor de Dieren: eerder oneens
Volt Eerder eens Meer woningen dan nu gepland: 6.000 in Hilversum, 800 in Wijdemeren voor 2040.
De partij wil voor 2040 in totaal 6.800 extra woningen bouwen, vooral binnen de bestaande bebouwing (inbreiden) en met hoogbouw op geschikte plekken. Een eigen tempo per jaar noemt ze niet.
“wil Volt voor 2040 in Hilversum 6.000 en in Wijdemeren 800 extra woningen laten bouwen.”
Verkiezingsprogramma: p. 6Partij voor de Dieren Eerder oneens Niet volbouwen: woningen bijbouwen waar het past, binnen een limiet.
De partij erkent de woningnood maar wil niet veel sneller bouwen. Ze kiest voor een woonladder met een limiet aan het aantal nieuwe woningen: eerst bestaande bebouwing beter benutten, dan verdichten waar de leefbaarheid het toelaat.
“Hilversum volbouwen is niet de oplossing; dat maakt de gemeente onleefbaar.”
Verkiezingsprogramma: p. 41; woonladder p. 43
Volledige vergelijking van deze twee partijen
Waar Volt en PRO toch uit elkaar gaan
De voorrang bij sociale huurwoningen voor mensen met een cruciaal beroep, zoals nu voor zorgmedewerkers, moet verdwijnen.Volt: oneens · PRO: eens
Volt Oneens Woningen reserveren voor leraren, zorgmedewerkers, agenten en brandweer.
De partij wil de voorrang voor cruciale beroepen behouden en uitbreiden: ze reserveert woningen voor deze beroepsgroepen zodat ze niet uit de gemeente worden geprijsd.
“reserveren we woningen voor deze essentiële beroepsgroepen.”
Verkiezingsprogramma: p. 8PRO Eens Stopt de voorrang voor beroepsgroepen
De partij wil minder voorrangsregelingen: toewijzen op inschrijfduur en zoekgedrag, met een urgentieregeling voor mensen in nood. De regelingen voor specifieke beroepsgroepen worden beëindigd.
“We maken een einde aan de regelingen voor specifieke beroepsgroepen.”
Verkiezingsprogramma: p. 730 km/u hoort in woonstraten en bij scholen; op doorgaande wegen in de bebouwde kom blijft 50 km/u.Volt: eens · PRO: oneens
Volt Eens 30 km/u in woonwijken; doorgaande routes blijven 50.
De partij wil 30 km/u in woonwijken, waarbij wijken en dorpen zelf over de inrichting beslissen. Doorgaande routes blijven 50 km/u. Bij scholen noemt ze niets apart.
“Doorgaande routes blijven 50 km/u zodat vanuit de dorpsranden de stad bereikbaar blijft.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Maximumsnelheid van 30 km/u invoeren in de bebouwde kom'; p. 12PRO Oneens Wil 30 km/u overal in de bebouwde kom
De partij wil 30 km/u als norm in elke bebouwde kom, dus ook op doorgaande wegen. Alleen op de provinciale wegen N525 en N524 vraagt ze 60 km/u.
“Maximaal 30 km/uur wordt de norm in elke bebouwde kom.”
Verkiezingsprogramma: p. 33; MijnStem: 'Maximumsnelheid van 30 km/u invoeren in de bebouwde kom'De gemeente laat onderzoeken of er in de regio een kleine kerncentrale kan komen.Volt: eens · PRO: oneens
Volt Eens Onderzoek naar een kleine kernreactor in de regio steunen.
De partij wil dat de gemeente in het onderzoek naar een kleine modulaire kernreactor naar een oplossing in de regio zoekt.
“Steun voor het onderzoek naar een kleine modulaire kernreactor.”
Verkiezingsprogramma: p. 16; Stemgids: 'De gemeente moet laten onderzoeken of een kleine kerncentrale ... mogelijk is.' (voor)PRO Oneens Een kleine kerncentrale is onbespreekbaar
De partij is tegen een onderzoek naar een kleine kerncentrale en wil inzetten op wind, zon en aqua- en geothermie.
“Een kleine kerncentrale in Hilversum is voor PRO niet bespreekbaar.”
Verkiezingsprogramma: p. 28; Stemgids: onderzoek naar kleine kerncentrale (tegen)De vaste bouwgrens rond de dorpen mag worden verlegd, zodat er aan de dorpsrand nieuwe straten met woningen kunnen komen.Volt: oneens · PRO: eerder eens
Volt Oneens Bouwen binnen de huidige stads- en dorpsgrenzen, niet erbuiten.
De partij wil niet aan de natuur rond de kernen tornen en bouwt binnen de bestaande grenzen. De enige uitzondering is het gebied van Vliegveld Hilversum, dat bij sluiting woningen en nieuwe natuur krijgt.
“Nieuwe woningen worden gebouwd binnen de huidige stads- en dorpsgrenzen, omdat we niet tornen aan de natuur die ons omringt.”
Verkiezingsprogramma: p. 6; MijnStem: 'Meer woningbouw buiten de bebouwde kom toestaan'PRO Eerder eens Beperkt bouwen buiten de bebouwde kom, bij bestaande bebouwing
De partij staat bouwen buiten de bebouwde kom toe waar het grenst aan bestaande bebouwing, zoals verdichten van lintbebouwing en de randen van het groen, en wil met provincie en Rijk praten over belemmerende regels. Open ruimte tussen dorpen en kwetsbare natuur moeten ontzien worden.
“Het wijzigen van de bestemming landbouw naar wonen is mogelijk op die locaties die nu al grenzen aan bebouwing en of de bebouwde kom.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Landbouwgrond gebruiken voor woningbouw'; MijnStem: 'Meer woningbouw buiten de bebouwde kom toestaan'; programma p. 6-7
Volledige vergelijking van deze twee partijen
Waar Volt en D66 toch uit elkaar gaan
De vaste bouwgrens rond de dorpen mag worden verlegd, zodat er aan de dorpsrand nieuwe straten met woningen kunnen komen.Volt: oneens · D66: eens
Volt Oneens Bouwen binnen de huidige stads- en dorpsgrenzen, niet erbuiten.
De partij wil niet aan de natuur rond de kernen tornen en bouwt binnen de bestaande grenzen. De enige uitzondering is het gebied van Vliegveld Hilversum, dat bij sluiting woningen en nieuwe natuur krijgt.
“Nieuwe woningen worden gebouwd binnen de huidige stads- en dorpsgrenzen, omdat we niet tornen aan de natuur die ons omringt.”
Verkiezingsprogramma: p. 6; MijnStem: 'Meer woningbouw buiten de bebouwde kom toestaan'D66 Eens In dorpen een straatje erbij aan de rand
De partij wil in de dorpen kleinschalig uitbreiden aan de rand van de kern, passend bij het dorpse karakter. Op de hei of in de natuur wil ze niet bouwen.
“In de dorpen kijken we naar “een straatje erbij”: kleinschalige uitbreiding aan de rand van de kern, passend bij het dorpse karakter.”
Verkiezingsprogramma: p. 13; MijnStem: 'Meer woningbouw buiten de bebouwde kom toestaan'30 km/u hoort in woonstraten en bij scholen; op doorgaande wegen in de bebouwde kom blijft 50 km/u.Volt: eens · D66: eerder oneens
Volt Eens 30 km/u in woonwijken; doorgaande routes blijven 50.
De partij wil 30 km/u in woonwijken, waarbij wijken en dorpen zelf over de inrichting beslissen. Doorgaande routes blijven 50 km/u. Bij scholen noemt ze niets apart.
“Doorgaande routes blijven 50 km/u zodat vanuit de dorpsranden de stad bereikbaar blijft.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Maximumsnelheid van 30 km/u invoeren in de bebouwde kom'; p. 12D66 Eerder oneens 30 km/u is de norm, 50 alleen op echte doorgaande wegen
De partij wil 30 km/u als norm in de hele bebouwde kom, ook op drukke dorpsstraten en knelpunten zoals de Minckelersstraat. Alleen op echte doorgaande wegen of voor hulpdiensten vindt ze 50 km/u nog wenselijk.
“30 km/u is voor ons de norm. Dit is een snelheid die veilig is voor fietsers en voetgangers. Alleen op echte doorgaande wegen of waar dit nodig is voor hulpdiensten is 50 km/u nog wenselijk.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Maximumsnelheid van 30 km/u invoeren in de bebouwde kom'; Stemgids: 30 km/u op drukke dorpsstraten (voor); p. 35Om meer woningen te bouwen mag de gemeente kleine stukken openbaar groen in wijken en dorpen bebouwen.Volt: oneens · D66: eerder eens
Volt Oneens Groen niet vervangen door gebouwen; nieuwbouw vervangt bestaande gebouwen.
De partij bouwt in principe op plekken waar al gebouwen staan en wil geen openbaar groen laten verdwijnen voor nieuwbouw.
“Nieuwbouw vervangt in principe bestaande gebouwen: we gaan het groen in de gemeente niet vervangen door gebouwen.”
Verkiezingsprogramma: p. 16; Stemgids: 'In buurten met weinig groen mag er geen openbaar groen meer verdwijnen.' (voor)D66 Eerder eens Liever niet, maar desnoods groen opofferen voor woningen
De partij wil liever geen groen opofferen en zeker niet bouwen op de hei of in de natuur, maar vindt de woningnood zo groot dat het desnoods moet. In buurten met weinig groen wil ze juist geen openbaar groen meer kwijt.
“Liever niet, we willen zeker niet bouwen op de hei of in de natuur. De woningnood is echter enorm, dus we kijken slim wat wel kan.”
Reactie van de partij in Hilversums Nieuws: Hilversums Nieuws 22-10-2026: 'Hilversum moet desnoods groen opofferen om woningnood aan te pakken' (eens); Stemgids: 'In buurten met weinig groen mag er geen openbaar groen meer verdwijnen' (voor)Kleine evenementen in de dorpen blijven na de fusie vrij van leges.Volt: eens · D66: eerder oneens
Volt Eens Kleine evenementen zonder winstoogmerk blijven vrij van leges.
De partij wil dat kleine evenementen zonder winstoogmerk vrij van leges blijven. In de stad verlaagt ze de kosten voor evenementen zonder winstoogmerk.
“Kleine evenementen zonder winstoogmerk moeten vrij van leges blijven. In de stad verlagen we de kosten voor evenementen zonder winstoogmerk.”
Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Kleine evenementen in de dorpen moeten na de fusie geen leges hoeven te betalen.' (voor)D66 Eerder oneens Ruimte voor dorpsevenementen, leges nog onduidelijk
De partij wil ruimte bieden aan lokale dorpsevenementen, maar kiest niet voor vrijstelling van leges: wat dit voor de hoogte van de leges betekent is volgens haar nog onduidelijk. De fractie in Wijdemeren stemde in 2025 tegen een motie voor legesvrije kleine dorpsevenementen.
“Wat dit betekent voor de hoogte van de leges is nog onduidelijk.”
Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Kleine evenementen in de dorpen moeten na de fusie geen leges hoeven te betalen' (tegen); Raad Wijdemeren, 13-11-2025: M-4-9 (D66 tegen)
Volledige vergelijking van deze twee partijen
Standpunten per thema
Wonen en bouwen
De gemeente moet veel sneller woningen bijbouwen dan nu gepland, ook als buurten daardoor sneller veranderen.Eerder eens Meer woningen dan nu gepland: 6.000 in Hilversum, 800 in Wijdemeren voor 2040.
De Hilversumse Woonvisie 2021-2030 gaat uit van ongeveer 3.000 nieuwe woningen in tien jaar, gemiddeld zo'n 300 per jaar. Partijen willen dat tempo verhogen (PRO, D66, Volt), ongeveer gelijk houden (Gewoon Hilversum: 300 tot 350 per jaar) of juist een grens stellen. Meer bouwen betekent meer bouwplaatsen, verdichting en drukte in bestaande buurten.
Eerder eens Meer woningen dan nu gepland: 6.000 in Hilversum, 800 in Wijdemeren voor 2040.
De partij wil voor 2040 in totaal 6.800 extra woningen bouwen, vooral binnen de bestaande bebouwing (inbreiden) en met hoogbouw op geschikte plekken. Een eigen tempo per jaar noemt ze niet.
“wil Volt voor 2040 in Hilversum 6.000 en in Wijdemeren 800 extra woningen laten bouwen.”
Verkiezingsprogramma: p. 6De gemeente bouwt alleen zoveel woningen als de eigen inwoners en hun kinderen nodig hebben.Eerder oneens Ook bouwen voor studenten en starters die naar Hilversum komen
Een deel van de partijen wil 'autonome groei': bouwen voor de kinderen en ouderen van de eigen gemeente. Anderen zien de gemeente als deel van een regio met een groot tekort en willen ook bouwen voor mensen die hier komen werken of studeren, bijvoorbeeld op het Media Park.
Eerder oneens Ook bouwen voor studenten en starters die naar Hilversum komen
Volt wil voor 2040 6.000 woningen in Hilversum en 800 in Wijdemeren bouwen om aan de verwachte vraag te voldoen. Daarbij wil de partij ook kamers bouwen bij het Media Park voor studenten en starters, om jong talent aan Hilversum te binden.
“Kamers voor studenten die in de media willen stagelopen, een mediaopleiding volgen of een startersfunctie hebben op het Media Park. Hiermee brengen we reuring in de stad en binden we jong talent aan Hilversum”
Afgeleid uit wat de partij over een verwant punt zegt: p. 7 (ook p. 6: 6.000 + 800 woningen voor 2040)De vaste bouwgrens rond de dorpen mag worden verlegd, zodat er aan de dorpsrand nieuwe straten met woningen kunnen komen.Oneens Bouwen binnen de huidige stads- en dorpsgrenzen, niet erbuiten.
Rond de bebouwde kernen van Hilversum en de dorpen van Wijdemeren ligt een grens waarbuiten nauwelijks gebouwd mag worden. De provincie Noord-Holland noemt het gebied daarbinnen 'bestaand stedelijk gebied' en beslist mee over bouwen daarbuiten. Een 'straatje erbij' aan de rand van bijvoorbeeld Kortenhoef of Nederhorst den Berg kan alleen als die grens opschuift. Binnen de grens bouwen betekent verdichten; erbuiten bouwen kost open landschap.
Oneens Bouwen binnen de huidige stads- en dorpsgrenzen, niet erbuiten.
De partij wil niet aan de natuur rond de kernen tornen en bouwt binnen de bestaande grenzen. De enige uitzondering is het gebied van Vliegveld Hilversum, dat bij sluiting woningen en nieuwe natuur krijgt.
“Nieuwe woningen worden gebouwd binnen de huidige stads- en dorpsgrenzen, omdat we niet tornen aan de natuur die ons omringt.”
Verkiezingsprogramma: p. 6; MijnStem: 'Meer woningbouw buiten de bebouwde kom toestaan'Het open gebied Nederhorst-Noord, aan de noordkant van Nederhorst den Berg, moet open polder blijven in plaats van een woonwijk te worden.Eerder eens Geen bouw buiten de bestaande bebouwing; open gebied blijft open.
Nederhorst-Noord is een open polder aan de noordkant van Nederhorst den Berg die al jaren wordt genoemd als plek voor een woonwijk van 150 tot 180 woningen. Het gebied is door de provincie aangewezen als leefgebied voor weidevogels, zodat bouwen alleen kan met toestemming van de provincie en natuurcompensatie elders. In 2022 wees de raad van Wijdemeren een plan voor ongeveer 150 woningen daar af; sommige partijen willen de locatie nu opnieuw onderzoeken.
Eerder eens Geen bouw buiten de bestaande bebouwing; open gebied blijft open.
De partij noemt Nederhorst-Noord niet, maar wil nieuwe woningen alleen binnen de huidige dorpsgrenzen en bouwt niet in het groen. Het open gebied zou daardoor geen woonwijk worden.
“Nieuwe woningen worden gebouwd binnen de huidige stads- en dorpsgrenzen, omdat we niet tornen aan de natuur die ons omringt.”
Afgeleid uit wat de partij over een verwant punt zegt: p. 6De gemeente moet vaker toestaan dat nieuwe woongebouwen duidelijk hoger worden dan de huizen eromheen.Eerder eens Hoger bouwen waar dat logisch is, bij ov en voorzieningen.
Hilversum is een tuinstad met vooral lage bebouwing; hoger bouwen gebeurt nu vooral rond het station en het centrum. Hoger bouwen levert meer woningen op dezelfde grond op, maar verandert het aanzien van straat, wijk of dorp.
Eerder eens Hoger bouwen waar dat logisch is, bij ov en voorzieningen.
De partij wil meer hoogbouw, maar op plekken bij ov-knooppunten en voorzieningen, en ontworpen zodat het in de omgeving past. De maximale bouwhoogte gaat van twaalf naar vijftien meter.
“Bijvoorbeeld dicht bij bestaande ov-knooppunten met snelle verbindingen en bij plekken waar al scholen, winkels, ziekenhuizen, werk en andere essentiële voorzieningen zijn.”
Verkiezingsprogramma: p. 6; MijnStem: 'Meer hoogbouw toestaan'Hoge woongebouwen horen alleen bij de stations en in het centrum van Hilversum, niet in wijken zoals de Hilversumse Meent.Eerder oneens Hoogbouw bij ov-knooppunten én plekken met voorzieningen, breder dan alleen station en centrum.
Hilversum bouwt de hoogste gebouwen vooral in het centrum en rond het station, en lager naar de randen. De Omgevingsvisie Hilversum 2040 wil zo ook het zogeheten illusielandschap sparen: vanaf de hei zie je weinig bebouwing boven de bomen uitkomen. Er wordt gediscussieerd over uitzonderingen elders; voor het winkelcentrum van de Meent staat de raad bebouwing tot 25 meter toe.
Eerder oneens Hoogbouw bij ov-knooppunten én plekken met voorzieningen, breder dan alleen station en centrum.
De partij wil hoogbouw dicht bij ov-knooppunten, maar ook bij scholen, winkels, ziekenhuizen en werk. Een beperking tot alleen stations en het centrum noemt ze niet.
“Bijvoorbeeld dicht bij bestaande ov-knooppunten met snelle verbindingen en bij plekken waar al scholen, winkels, ziekenhuizen, werk en andere essentiële voorzieningen zijn.”
Verkiezingsprogramma: p. 6; Stemgids: 'Op enkele plekken, zoals het centrum van de Meent, mag bij uitzondering tot 25 meter hoog worden gebouwd.'Leegstaande kantoren en bedrijfspanden mogen woningen worden, ook als er daardoor minder ruimte voor bedrijven overblijft.Eerder eens Leegstaande kantoren ombouwen tot woningen; kantoren in gebruik niet.
In Hilversum staan kantoren en bedrijfspanden leeg, en ombouwen tot woningen gaat vaak sneller dan nieuw bouwen. Tegelijk is er weinig ruimte voor bedrijven. Sommige partijen willen dat elke vierkante meter werkruimte die verdwijnt elders terugkomt; een voorstel van die strekking haalde in juni 2026 geen meerderheid in de Hilversumse raad.
Eerder eens Leegstaande kantoren ombouwen tot woningen; kantoren in gebruik niet.
De partij wil leegstaande kantoren omzetten naar woningen, met een versnellingsagenda en extra geld. Een kantoor dat nog gebruikt wordt, bouwt ze niet om.
“Kantoorgebouwen die niet meer worden gebruikt bouwen we om naar woningen. Als een kantoorgebouw wel wordt gebruikt, dan bouwen we hem niet om.”
Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Kantoren en bedrijfsruimtes mogen alleen woningen worden als er elders ruimte voor werk bijkomt.'; p. 8De gemeente spreekt per nieuwbouwproject af hoeveel sociale huur er komt, in plaats van één vast minimumpercentage voor elk project.Eerder oneens Een vast minimum van 40% sociale huur, met maatwerk per project mogelijk.
Sinds 1 juli 2026 staat in de wet dat twee derde van alle nieuwbouw betaalbaar moet zijn en 30 procent sociale huur, gerekend per regio en niet per project. Hilversum streeft nu naar minimaal 33 procent sociale huur in elk nieuwbouwproject, met enkele uitzonderingen; Wijdemeren hanteert 33 procent sociale huur of koop. Partijen willen lokaal 30, 33 of 40 procent, of juist geen vaste eis per project. Een hogere eis levert meer sociale huur op per project, maar ontwikkelaars zeggen dat projecten dan moeilijker rondkomen.
Eerder oneens Een vast minimum van 40% sociale huur, met maatwerk per project mogelijk.
De partij wil minimaal 40% sociale huur in nieuwe woonwijken. Alleen bij uitzondering is per project maatwerk mogelijk, bijvoorbeeld in kleine dorpskernen.
“Daarom wil Volt minimaal 40% sociale huurwoningen bij nieuwe woonwijken. Per project is maatwerk mogelijk, bijv. in kleine dorpskernen.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Minimaal 40% sociale huurwoningen verplicht maken bij nieuwbouw'De gemeente geeft zoveel vrijkomende sociale huurwoningen als de wet toestaat, de helft, met voorrang aan mensen die hier al wonen of werken.Geen standpunt gevonden
De Huisvestingswet laat gemeenten bij hoogstens de helft van de vrijkomende sociale huurwoningen voorrang geven aan mensen met een band met de gemeente, bijvoorbeeld omdat ze er wonen of werken. Nu werkt de regio Gooi en Vechtstreek grotendeels met één regionale wachtlijst en gaat maar een klein deel met lokale voorrang weg. Meer lokale voorrang helpt eigen inwoners, maar verkleint de kans voor woningzoekenden van buiten.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
De voorrang bij sociale huurwoningen voor mensen met een cruciaal beroep, zoals nu voor zorgmedewerkers, moet verdwijnen.Oneens Woningen reserveren voor leraren, zorgmedewerkers, agenten en brandweer.
Hilversum geeft in 2026 en 2027 bij ongeveer 50 sociale huurwoningen voorrang aan mensen die in de zorg werken, als vervolg op een proef die in 2024 begon. In die eerste proef konden ook leraren en agenten voorrang krijgen. Sommige partijen willen de voorrang uitbreiden naar meer beroepen of naar koopwoningen, andere willen haar juist afschaffen zodat alleen inschrijfduur en urgentie tellen.
Oneens Woningen reserveren voor leraren, zorgmedewerkers, agenten en brandweer.
De partij wil de voorrang voor cruciale beroepen behouden en uitbreiden: ze reserveert woningen voor deze beroepsgroepen zodat ze niet uit de gemeente worden geprijsd.
“reserveren we woningen voor deze essentiële beroepsgroepen.”
Verkiezingsprogramma: p. 8Het geld voor startersleningen kan de gemeente beter besteden aan het laten bouwen van goedkope starterswoningen.Eerder oneens Starterslening steunen, naast meer betaalbare koopwoningen voor starters.
Met een starterslening overbrugt de gemeente het verschil tussen wat een starter bij de bank kan lenen en de prijs van een woning; de lening wordt later terugbetaald. Wijdemeren heeft zo'n lening al; de Hilversumse raad vroeg in november 2025 om te onderzoeken of die er ook in Hilversum kan komen. Tegenstanders vrezen hogere schulden en hogere huizenprijzen en zetten het geld liever in voor goedkope (starters)woningen of premiekoopwoningen.
Eerder oneens Starterslening steunen, naast meer betaalbare koopwoningen voor starters.
De partij steunt experimenten met startersleningen en vergelijkbare kortingsregelingen en wil die bij bewezen effect structureel maken. Ze kiest niet voor bouwen in plaats van lenen.
“We steunen experimenten waarbij de gemeente starters een korting geeft op de koopprijs van een woning, zoals de Starterslening en vergelijkbare regelingen.”
Verkiezingsprogramma: p. 7; Stemgids: 'De gemeente moet starters helpen een huis te kopen met een starterslening.' (voor)Bij nieuwbouw dicht bij een station mag de gemeente veel minder parkeerplaatsen per woning eisen dan nu.Eens Bij nieuwbouw met goed ov mag de parkeernorm vervallen.
Bij elk bouwplan geldt een parkeernorm: het aantal parkeerplaatsen dat per woning moet worden aangelegd. Parkeerplaatsen kosten ruimte en geld; soms mag een ontwikkelaar een deel afkopen met een bijdrage aan het gemeentelijke mobiliteitsfonds. Minder plaatsen eisen maakt bouwen goedkoper en dichter, maar kan de parkeerdruk in de straat verhogen.
Eens Bij nieuwbouw met goed ov mag de parkeernorm vervallen.
De partij wil voor nieuwe woningen kunnen afwijken van de parkeernorm, mits er goed ov, fietsparkeren en deelvervoer is. Bewoners van zo'n woning krijgen dan geen parkeervergunning.
“Voor nieuwe woningen kunnen we afwijken van de parkeernorm.”
Verkiezingsprogramma: p. 7
Verkeer en parkeren
Het betaald parkeren dat in 2024 en 2025 is ingevoerd in de Hilversumse wijken tot aan de buitenring, wordt weer afgeschaft.Midden Wijken en dorpen beslissen zelf over parkeerbeleid; geen eigen lijn.
Tussen juli 2024 en mei 2025 is betaald parkeren wijk voor wijk uitgebreid naar heel Hilversum tot en met de buitenring; de raad besloot daartoe in 2023. Bewoners betalen daar nu voor een vergunning en bezoek betaalt een bezoekerstarief. Een onafhankelijk bureau onderzoekt de effecten; de uitkomst komt in 2027. Afschaffen betekent dat die wijken weer vrij parkeren; handhaven betekent dat het beleid hooguit wordt bijgesteld.
Midden Wijken en dorpen beslissen zelf over parkeerbeleid; geen eigen lijn.
De partij wil niet zelf kiezen tussen terugdringen en uitbreiden van betaald parkeren: wijken en dorpen beslissen, en alternatieven als fietsstraten, ov en deelauto's moeten de druk verlagen.
“Wijken en dorpen beslissen zelf hoe ze omgaan met parkeren.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Betaald parkeren in het centrum en de wijken van Hilversum'; Stemgids: 'De uitbreiding van betaald parkeren ... teruggedraaid.' (neutraal)Betaald parkeren komt alleen in een straat of buurt als een meerderheid van de bewoners daar zelf voor kiest.Eerder eens Wijken en dorpen beslissen zelf over het parkeerbeleid.
Nu besluit de gemeente waar betaald parkeren geldt; in 2023 koos de Hilversumse raad ervoor om het in te voeren in alle wijken tot de buitenring. In de dorpen van Wijdemeren is geen betaald parkeren. Een bewonerspeiling als beslissende stap zou betekenen dat een buurt betaald parkeren kan tegenhouden of juist kan aanvragen, ook in de dorpen na de fusie.
Eerder eens Wijken en dorpen beslissen zelf over het parkeerbeleid.
De partij laat het parkeerbeleid aan wijken en dorpen zelf. Of dat via een bewonersmeerderheid gebeurt, zegt ze niet.
“Wijken en dorpen beslissen zelf hoe ze omgaan met parkeren.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Betaald parkeren in het centrum en de wijken van Hilversum'In wijken met betaald parkeren blijft bezoek van bewoners een laag bezoekerstarief betalen, zoals nu.Eerder eens Bezoek van bewoners hoeft niet gratis te kunnen parkeren.
Bezoek van bewoners betaalt nu een verlaagd bezoekerstarief: in de wijken rond het centrum 50 cent per uur, hoogstens 1,50 euro per dag en na 21.00 uur gratis; in het centrum iets meer. Mantelzorgers kunnen een gratis vergunning krijgen. Het alternatief is helemaal gratis bezoek, bijvoorbeeld met een vast aantal gratis bezoekersuren per huishouden zoals het CDA voorstelt (300 uur per kwartaal); dat kost de gemeente inkomsten.
Eerder eens Bezoek van bewoners hoeft niet gratis te kunnen parkeren.
De partij is tegen gratis parkeren voor bezoek van bewoners in wijken met betaald parkeren. Over de hoogte van het tarief zegt ze niets.
Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Bezoekers van bewoners moeten gratis kunnen parkeren in wijken met betaald parkeren.' (tegen, zonder toelichting)Het eerste uur parkeren wordt overal in de gemeente gratis, ook in het centrum van Hilversum.Eerder oneens Gratis parkeren verstopt wegen; alternatieven met fiets, ov en P+R.
In de betaalde gebieden van Hilversum betaal je vanaf de eerste minuut; in het centrum kost het eerste uur nu 3,20 euro. In de dorpen van Wijdemeren is parkeren gratis. Een gratis eerste uur maakt een korte boodschap of een kort bezoek goedkoper, maar kost parkeergeld en kan leiden tot meer korte autoritjes en zoekverkeer.
Eerder oneens Gratis parkeren verstopt wegen; alternatieven met fiets, ov en P+R.
De partij wil geen gratis parkeren in het centrum en zet in op fietsstraten, ov, deelauto's en een gratis P+R buiten het centrum. Een gratis eerste uur noemt ze niet specifiek.
“Gratis parkeren zorgt dat onze wegen nog verder verstopt raken en dat inwoners hun eigen auto niet kunnen parkeren.”
Afgeleid uit wat de partij over een verwant punt zegt: MijnStem: 'Parkeren in het centrum van Hilversum op zondag gratis maken'Bewoners krijgen hun eerste parkeervergunning gratis.Geen standpunt gevonden
Bewoners in betaald-parkeergebied betalen nu per jaar voor een vergunning (het 'schiltarief'); een tweede auto kost meer. De tarieven zijn onlangs verlaagd. Een gratis eerste vergunning kost de gemeente vergunningsinkomsten.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Geld uit betaald parkeren mag ook naar fietspaden, groen en openbaar vervoer, en hoeft niet alleen terug naar parkeren.Geen standpunt gevonden
Wat de gemeente met de opbrengst van betaald parkeren doet, beslist de gemeenteraad bij de begroting; het geld is niet vastgelegd voor parkeren. Daarnaast heeft Hilversum een mobiliteitsfonds, gevuld met bijdragen van bouwers die parkeerplaatsen afkopen, dat al aan parkeren, fiets en openbaar vervoer mag worden besteed. De vraag is of parkeergeld alleen terug moet naar parkeervoorzieningen zoals garages en P+R, of ook naar fietsroutes, groen en bussen.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Als een straat te smal is voor allebei, maakt de gemeente plaats voor een veilig fietspad, ook als daarvoor parkeerplaatsen verdwijnen.Eens Fietspaden gaan voor parkeerplekken.
In veel Hilversumse straten en op dorpswegen is te weinig ruimte voor een vrijliggend fietspad én parkeren langs de weg. Bij herinrichting moet de gemeente kiezen wat voorgaat.
Eens Fietspaden gaan voor parkeerplekken.
De partij kiest bij investeringen duidelijk voor fietspaden boven parkeerplekken, omdat een fietspad voor iedereen nuttig is en een parkeerplek voor één auto.
“Goede fietspaden zijn nuttig voor iedereen. Een parkeerplek is nuttig voor één auto.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Investeren in fietspaden of parkeerplekken'Het centrum van Hilversum wordt autoluw: auto's parkeren in garages aan de rand en de binnenstad is voor voetgangers en fietsers.Eerder eens Auto's buiten het centrum houden met een gratis P+R.
Auto's rijden nu via de centrumring naar parkeergarages als Hilvertshof en Gooiland, midden in het centrum. Plannen voor een autoluw centrum gaan over minder doorgaand autoverkeer, meer ruimte op straten en pleinen voor voetgangers en fietsers en op termijn garages aan de rand.
Eerder eens Auto's buiten het centrum houden met een gratis P+R.
De partij wil auto's buiten het centrum houden met een gratis P+R en alternatieven als fietsstraten en ov, en wil het centrum wel bereikbaar houden. Een volledig autovrije binnenstad noemt ze niet.
“Een P+R buiten het centrum houdt auto's buiten het centrum.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Betaald parkeren in het centrum en de wijken van Hilversum'; Hilversums Nieuws, 29-10-2026Bestelbussen en vrachtauto's op diesel of benzine blijven welkom in het centrum van Hilversum.Oneens Het centrum wordt een zero-emissiezone voor bestel- en vrachtauto's.
Hilversum heeft een zero-emissiezone onderzocht: een gebied binnen de centrumring waar vanaf 2027 alleen bestel- en vrachtauto's zonder uitstoot in zouden mogen. In april 2025 wees de gemeenteraad dat voorstel af; er ligt nu geen nieuw plan. Eens betekent: er komt ook later geen zone; oneens: de nieuwe raad komt met een nieuw voorstel.
Oneens Het centrum wordt een zero-emissiezone voor bestel- en vrachtauto's.
De partij wil dat vervuilende bestel- en vrachtauto's na een overgangsperiode het centrum niet meer in mogen.
“Hilversum-Centrum wordt een zero-emissiezone.”
Verkiezingsprogramma: p. 12; Stemgids: 'Hilversum moet het plan voor een zero-emissiezone ... niet opgeven' (voor)30 km/u hoort in woonstraten en bij scholen; op doorgaande wegen in de bebouwde kom blijft 50 km/u.Eens 30 km/u in woonwijken; doorgaande routes blijven 50.
Binnen de bebouwde kom is 50 km/u de wettelijke norm; de gemeente kan op haar eigen wegen met een verkeersbesluit 30 km/u instellen. Steeds meer gemeenten maken 30 km/u de standaard, met 50 alleen op een paar hoofdroutes. Hilversum voert op delen van de centrumring en bijvoorbeeld de Minckelersstraat al 30 km/u in; de vraag is of dat ook moet op wegen als de buitenring en de doorgaande dorpswegen.
Eens 30 km/u in woonwijken; doorgaande routes blijven 50.
De partij wil 30 km/u in woonwijken, waarbij wijken en dorpen zelf over de inrichting beslissen. Doorgaande routes blijven 50 km/u. Bij scholen noemt ze niets apart.
“Doorgaande routes blijven 50 km/u zodat vanuit de dorpsranden de stad bereikbaar blijft.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Maximumsnelheid van 30 km/u invoeren in de bebouwde kom'; p. 12Op smalle dorpswegen zoals Noordereinde, Zuidereinde en de Kortenhoefsedijk komt nu al 30 km/u, ook voordat de weg is aangepast.Eens Meteen 30 km/u op drukke dorpsstraten, ook zonder aanpassing.
Op de smalle wegen in 's-Graveland, Kortenhoef en langs de Loosdrechtse dijken delen auto's, fietsers en voetgangers vaak dezelfde rijbaan. Het Mobiliteitsplan Wijdemeren wil op een deel van die wegen 30 km/u; op een stuk van het Noordereinde geldt dat al, maar herinrichting kost tijd en geld. Een voorstel om op het Zuidereinde direct 30 km/u in te voeren, kreeg in 2025 geen meerderheid. De keuze is: eerst een lagere limiet, of wachten tot de weg erop is ingericht.
Eens Meteen 30 km/u op drukke dorpsstraten, ook zonder aanpassing.
De partij wil direct 30 km/u op drukke dorpsstraten en noemt als voorbeeld de wens van 's-Graveland om de hele weg 30 te maken.
“We vervullen bijvoorbeeld de wens van ’s-Graveland om de gehele weg 30 km/u te maken.”
Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Op drukke dorpsstraten ... moet de gemeente meteen 30 kilometer per uur invoeren' (voor); p. 12
Klimaat en energie
De gemeente schrapt haar eigen klimaatdoelen en jaartallen en houdt zich alleen aan wat het Rijk verplicht stelt.Oneens Eigen klimaatdoel: klimaatneutraal in 2040.
Gemeenten mogen eigen klimaatdoelen stellen bovenop landelijke afspraken, zoals een jaartal voor klimaatneutraal, tussendoelen voor aardgasvrij of de opwekdoelen in de Regionale Energiestrategie (RES). In maart 2026 vroeg de Hilversumse raad het college om een routekaart naar een aardgasvrije gemeente in 2050, met meetbare tussendoelen. Schrappen geeft minder verplichtingen en juridische risico's, maar ook minder houvast om voortgang te meten.
Oneens Eigen klimaatdoel: klimaatneutraal in 2040.
De partij wil een eigen doel stellen dat tien jaar scherper is dan het landelijke doel.
“We willen in 2040 klimaatneutraal zijn.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'De gemeente eerder dan 2050 klimaatneutraal maken'De nieuwe gemeente spreekt af dat zij in 2040 klimaatneutraal is, tien jaar eerder dan het landelijke doel.Eens Klimaatneutraal in 2040.
Landelijk is afgesproken dat Nederland in 2050 klimaatneutraal is; Hilversum en Wijdemeren gingen ook uit van uiterlijk 2050. Een aantal partijen wil dat de nieuwe gemeente sneller gaat. Een eerder jaartal betekent dat besparen, duurzaam opwekken en van het aardgas af sneller moeten, met meer kosten en inzet op korte termijn.
Eens Klimaatneutraal in 2040.
De partij wil dat de gemeente in 2040 klimaatneutraal is, met minder uitstoot, meer groene energie en meer ruimte voor natuur.
“We willen in 2040 klimaatneutraal zijn.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'De gemeente eerder dan 2050 klimaatneutraal maken'Vóór 2030 weet elke wijk en elk dorp wanneer en op welke manier het van het aardgas af gaat.Eerder eens Voor een plan met tussendoelen en een energieplan per wijk
De nieuwe raad moet uiterlijk eind 2027 een warmteprogramma vaststellen: het plan voor de overstap van aardgas naar bijvoorbeeld een warmtepomp of een warmtenet, buurt voor buurt. Een politieke keuze is of daarin per wijk en dorp een tijdpad komt. Een tijdpad geeft duidelijkheid, maar zet ook druk op bewoners die nog niet willen of kunnen overstappen.
Eerder eens Voor een plan met tussendoelen en een energieplan per wijk
Volt is voor een gemeentelijk plan met duidelijke tussendoelen om van het aardgas af te gaan, en wil dat elk dorp en elke wijk een eigen energieplan krijgt dat bewoners zelf opstellen met hulp van experts. Een vaste datum per wijk vóór 2030 noemt de partij niet.
“Elk dorp en elke wijk krijgt een eigen slim energieplan. Dit komt vanuit de bewoners zelf, die door experts worden ondersteund.”
Afgeleid uit wat de partij over een verwant punt zegt: p. 15; Stemgids: 'De gemeente moet een plan met duidelijke tussendoelen maken om alle gebouwen in 2050 van het aardgas af te hebben' (voor)Warmtenetten laat de gemeente over aan bedrijven en energiecoöperaties, zonder er zelf geld in te steken of risico te lopen.Eerder oneens Gemeente steunt energiegemeenschappen van bewoners, ook financieel
Op een aantal plekken worden warmtenetten voorbereid of onderzocht, zoals in de Hilversumse Meent en met warmte uit de rioolwaterzuivering Horstermeer voor wijken in Nederhorst den Berg en Kortenhoef. Sommige partijen willen dat de gemeente zelf (mede-)eigenaar wordt van een publiek warmtebedrijf, zodat zij kan sturen op prijs en duurzame bronnen. Andere vinden dat te riskant voor de gemeentekas.
Eerder oneens Gemeente steunt energiegemeenschappen van bewoners, ook financieel
Volt laat stroom en warmte in de wijk organiseren door energiegemeenschappen van bewoners, maar wil dat de gemeente die juridisch, technisch en financieel steunt. De partij wil de gemeente dus niet helemaal buiten de financiering houden; een eigen gemeentelijk warmtebedrijf noemt zij niet.
“helpen we de bewoners in dorpen en wijken om dit via een ‘hernieuwbare-energie gemeenschap’ zelf op te zetten, met juridische, technische en financiële steun”
Afgeleid uit wat de partij over een verwant punt zegt: p. 15Ook als omwonenden ervoor zijn, blijft de gemeente zich verzetten tegen grote windturbines in en vlak bij de gemeente.Midden Geen windturbines in de eigen gemeente; elders mag, zonder overlast.
De provincie Utrecht onderzoekt of er grote windturbines kunnen komen in de Hoeker- en Garstenpolder, direct tegenover Nederhorst den Berg; hoe hoog en hoeveel staat nog niet vast. De raad van Wijdemeren sprak zich er in 2025 en 2026 tegen uit. Sommige partijen wijzen grote windturbines hier altijd af, andere willen het laten afhangen van wat omwonenden ervan vinden. De gemeente kan zo'n draagvlakmeting zelf organiseren en meewegen, maar de provincie Utrecht beslist over deze plek.
Midden Geen windturbines in de eigen gemeente; elders mag, zonder overlast.
De partij ziet in de gemeente geen ruimte voor windturbines. Windmolens buiten de gemeente zonder geluidsoverlast en slagschaduw moeten mogelijk blijven. Draagvlak van omwonenden noemt ze niet.
“Windmolens buiten onze gemeente die geen geluidsoverlast en geen slagschaduw veroorzaken moeten mogelijk blijven.”
Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'De gemeente moet zich verzetten tegen de komst van grote windmolens vlak bij de dorpen' (neutraal); p. 16Boeren mogen een kleine windmolen bij hun bedrijf zetten om er hun eigen stroom mee op te wekken.Geen standpunt gevonden
Tegen grote windturbines, zoals die worden onderzocht tegenover Nederhorst den Berg, is in de nieuwe gemeente veel verzet. Een kleine windmolen op een boerenerf is veel lager, levert minder stroom en valt minder op in het landschap. De provincie Noord-Holland staat kleine molens tot 15 meter ashoogte onder voorwaarden toe; de gemeente beslist of en waar dat mag.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Op boerenland mogen zonnepanelen komen, als de grond daarnaast gewoon voor landbouw gebruikt blijft.Eerder oneens Zonnepanelen op bedrijfsdaken in plaats van in weilanden.
Bijna alle partijen willen eerst zonnepanelen op daken. De vraag is of daarnaast ook in de polders en weilanden panelen mogen komen. Een tussenvorm is dat panelen boven of tussen gewassen of weidegrond staan, zodat de boer de grond blijft gebruiken. Waar dat mag, beslist de gemeente in het omgevingsplan.
Eerder oneens Zonnepanelen op bedrijfsdaken in plaats van in weilanden.
De partij wil zonnepanelen vooral op daken van bedrijven en niet in weilanden. Panelen boven of tussen gewassen noemt ze niet.
“In plaats van zonnepanelen in weilanden stimuleren we dat de daken van onze bedrijven hiervoor worden benut.”
Verkiezingsprogramma: p. 16De gemeente laat onderzoeken of er in de regio een kleine kerncentrale kan komen.Eens Onderzoek naar een kleine kernreactor in de regio steunen.
In november 2025 vroeg de Hilversumse raad om te verkennen of een kleine modulaire kernreactor (SMR) in Hilversum of de regio mogelijk is. Na een eerste verkenning besloot het college in juni 2026 niet verder te onderzoeken: de techniek is nog niet klaar voor de markt en er is geen geschikte plek. De nieuwe raad kan het onderzoek weer oppakken of het dossier sluiten.
Eens Onderzoek naar een kleine kernreactor in de regio steunen.
De partij wil dat de gemeente in het onderzoek naar een kleine modulaire kernreactor naar een oplossing in de regio zoekt.
“Steun voor het onderzoek naar een kleine modulaire kernreactor.”
Verkiezingsprogramma: p. 16; Stemgids: 'De gemeente moet laten onderzoeken of een kleine kerncentrale ... mogelijk is.' (voor)Het omgevingsplan van de gemeente houdt alvast een plek vrij waar later een kleine kerncentrale kan komen.Geen standpunt gevonden
Ook partijen die onderzoek naar een kleine kerncentrale steunen, verschillen over de volgende stap. Een plek vrijhouden in het omgevingsplan betekent dat daar voorlopig niets anders gebouwd wordt. De vergunning voor een kerncentrale geeft het Rijk, en het college zag in 2026 nog geen geschikte plek in de regio.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Bij code oranje of rood van de Stookwijzer is hout stoken in kachels en open haarden in de gemeente verboden.Geen standpunt gevonden
Houtrook geeft fijnstof en klachten bij buren, maar veel inwoners verwarmen (deels) met hout. De Stookwijzer geeft per dag aan of het weer stoken extra schadelijk maakt (code oranje of rood). In juli 2025 wees de Hilversumse raad een motie af om regels tegen houtstook vanaf 2028 voor te bereiden; sommige partijen willen een stookverbod bij code oranje of rood.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Natuur, groen en water
De gemeente steunt natuurbeheerders als zij kwetsbare stukken heide, bos of plas tijdelijk afsluiten voor bezoekers.Geen standpunt gevonden
Het Goois Natuurreservaat en Natuurmonumenten beheren veel heide, bos en plassengebied in de gemeente. Zij sluiten soms paden of gebieden af om planten en dieren rust te geven, wat tot discussie met inwoners leidt. De gemeente is geen beheerder, maar neemt deel in het bestuur van het Goois Natuurreservaat; in 2024 vroeg de Hilversumse raad daar om natuurbehoud en vrije toegang even zwaar te laten wegen.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Op de Loosdrechtse Plassen moet het snelvaren en waterskiën stoppen.Geen standpunt gevonden
Op de Loosdrechtse Plassen mag je normaal maximaal 12 km/u varen. Met een ontheffing van de gemeente mag op aangewezen delen harder worden gevaren, tot 60 km/u, bijvoorbeeld om te waterskiën; op zomerse weekenden overdag niet. Na de fusie beslist de nieuwe gemeente over die regels. Voorstanders van stoppen wijzen op natuur en veiligheid, tegenstanders op watersport, vakantie en werkgelegenheid.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Booteigenaren en toeristen gaan via gemeentebelastingen meer meebetalen aan schoon water en natuur in het plassengebied.Geen standpunt gevonden
Hilversum en Wijdemeren heffen toeristenbelasting op overnachtingen. Wijdemeren heeft daarnaast een belasting op overnachten op boten en sinds 2026 een kleine belasting op het verhuren van motorboten (volgens de VVD zo'n 75.000 euro per jaar). Na de fusie moeten deze belastingen gelijkgetrokken worden. De vraag is of bezoekers en booteigenaren meer moeten bijdragen aan het onderhoud van water en natuur.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Om meer woningen te bouwen mag de gemeente kleine stukken openbaar groen in wijken en dorpen bebouwen.Oneens Groen niet vervangen door gebouwen; nieuwbouw vervangt bestaande gebouwen.
In Hilversum is in 2024 afgesproken dat in de meest versteende buurten het aandeel openbaar groen niet verder mag dalen. Tegelijk is er grote woningnood en wordt gezocht naar bouwplekken, ook op kleine groenstroken of grasvelden. De keuze is of zulk groen mag wijken voor woningen.
Oneens Groen niet vervangen door gebouwen; nieuwbouw vervangt bestaande gebouwen.
De partij bouwt in principe op plekken waar al gebouwen staan en wil geen openbaar groen laten verdwijnen voor nieuwbouw.
“Nieuwbouw vervangt in principe bestaande gebouwen: we gaan het groen in de gemeente niet vervangen door gebouwen.”
Verkiezingsprogramma: p. 16; Stemgids: 'In buurten met weinig groen mag er geen openbaar groen meer verdwijnen.' (voor)Bij elk nieuwbouwplan is de groennorm 3-30-300 verplicht, ook als er daardoor minder woningen passen.Geen standpunt gevonden
De 3-30-300-norm betekent: vanuit elk huis drie bomen zien, 30 procent van de buurt onder bladerdak en binnen 300 meter een park of groene plek. Veel partijen noemen de norm als richtlijn of ambitie. De vraag is of hij een harde eis wordt die voorgaat op het aantal woningen.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Een boom mag wijken voor een bouw- of wegenplan, als er in de buurt een stevige nieuwe boom voor terugkomt.Geen standpunt gevonden
Voor het kappen van grotere bomen is vaak een vergunning nodig: in Hilversum voor bomen vanaf 30 centimeter stamdoorsnede, in Wijdemeren voor bomen die op een speciale 'Groene Kaart' staan. Bij bouw- en wegenplannen sneuvelen regelmatig bomen, met een herplantplicht als compensatie. Partijen verschillen over de vraag of herplant genoeg is of dat bestaande bomen in principe moeten blijven staan.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
In woonwijken maait de gemeente het groen vaker, zodat het er verzorgd uitziet, ook als er dan minder bloemen en insecten zijn.Geen standpunt gevonden
Hilversum maait op veel plekken minder vaak om bloemen, bijen en vlinders kansen te geven. Sommige inwoners vinden plantsoenen en bermen daardoor rommelig of onveilig. De gemeente bepaalt zelf hoe vaak en waar zij maait.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
In de polders bij de plassen moet een deel van de landbouwgrond nieuwe natuur worden.Eens De 600 hectare nieuwe natuur bij de Vechtplassen binnen drie jaar realiseren.
Met het Gebiedsakkoord Oostelijke Vechtplassen (2017) is afgesproken dat er tot 2027 honderden hectares nieuwe natuur bij komen, onder meer bij Kortenhoef, de Weersloot en de Ster van Loosdrecht. Dat gaat vaak ten koste van weidegrond. De provincie heeft het voortouw; de gemeente kan meewerken, aanjagen of afremmen.
Eens De 600 hectare nieuwe natuur bij de Vechtplassen binnen drie jaar realiseren.
De partij wil de doelen van het gebiedsakkoord Oostelijke Vechtplassen, 600 hectare nieuwe natuur, binnen drie jaar halen en loopt hier actief op vooruit.
“De oorspronkelijke doelen van het gebiedsakkoord willen we binnen drie jaar realiseren.”
Verkiezingsprogramma: p. 15; MijnStem: 'In het buitengebied meer ruimte geven aan' landbouw of natuurDe gemeente verzet zich tegen strengere stikstofregels voor boeren bij de plassen, ook als de natuur daardoor trager herstelt.Oneens Bufferzone rond natuur moet de natuur ondersteunen.
Het kabinet presenteerde in juni 2026 stikstofplannen met extra regels voor boeren in zones van 500 of 1.000 meter rond kwetsbare natuur. Welke gebieden en boeren precies onder die regels vallen, is nog niet besloten. De regels komen van Rijk en provincie, maar de gemeente kan meewerken, ruimte bieden voor andere inkomsten of bezwaar maken.
Oneens Bufferzone rond natuur moet de natuur ondersteunen.
De partij wil niet dat landbouw stikstof, fijnstof en bestrijdingsmiddelen naar de natuur brengt. Grond in de bufferzone moet natuur ondersteunen.
“Land dat in de bufferzone van de natuur ligt, moet de natuur ondersteunen.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'In het buitengebied meer ruimte geven aan' landbouw of natuur
Zorg, welzijn en armoede
Alleen inwoners met een inkomen op bijstandsniveau krijgen nog minimaregelingen, zoals hulp bij schoolkosten, sport of de collectieve zorgverzekering.Eerder oneens Een brede regeling voor wie geld nodig heeft, richting 130% van het minimum.
Hilversum en Wijdemeren geven minimaregelingen, zoals hulp bij schoolkosten, sport of de collectieve zorgverzekering, aan inwoners met een inkomen tot 130% van het sociaal minimum. Daardoor krijgen ook werkenden met een laag loon en mensen net boven de bijstand deze hulp. Na de fusie worden de regelingen samengevoegd. Een lagere grens kost minder geld en maakt meer verdienen aantrekkelijker; de huidige grens helpt ook mensen die net boven de bijstand zitten.
Eerder oneens Een brede regeling voor wie geld nodig heeft, richting 130% van het minimum.
De partij wil de losse regelingen bundelen tot één regeling voor wie geld nodig heeft om rond te komen, en kiest voor een grens boven het bijstandsniveau, richting 130%.
“Inwoners krijgen geld als ze dat nodig hebben om rond te komen, zonder dat ze afhankelijk zijn van allerlei losse regelingen en acties.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Armoederegelingen voor inwoners op' bijstandsniveau of 130%De geplande besparing van miljoenen op de jeugdzorg in 2029 en 2030 gaat door.Eerder oneens Jeugdzorg niet kaalslaan; hulp anders organiseren via school.
De kosten van jeugdzorg stijgen al jaren, en het Rijk geeft gemeenten vanaf 2028 minder geld omdat het verwacht dat die kosten dalen. In de voorjaarsnota 2026 van Hilversum staat een besparing op jeugdzorg van ongeveer 1 miljoen euro in 2029 en 2 miljoen euro per jaar vanaf 2030, na eerst te investeren in buurtteams, hulp in groepen en meer lichte hulp dichtbij school en gezin. Een voorstel om die besparing te schrappen kreeg in juli 2026 geen meerderheid.
Eerder oneens Jeugdzorg niet kaalslaan; hulp anders organiseren via school.
De partij vindt dat de gemeente niet miljoenen mag bezuinigen op jeugdzorg. Ze wil de hulp anders organiseren, met ondersteuning vanuit scholen en één hulpverlener per gezin, en verwacht dat dit uiteindelijk goedkoper wordt.
“We willen de hulp anders organiseren door ondersteuning te bieden vanuit scholen. En bij gezinsproblemen krijgt een gezin een hulpverlener die ondersteunt in plaats van allerlei losse regelingen.”
Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'De gemeente mag niet miljoenen bezuinigen op de jeugdzorg.' (voor); p. 28De gemeente scheldt de eigen bijdrage voor Wmo-hulp kwijt voor inwoners met een inkomen tot 130% van het sociaal minimum.Geen standpunt gevonden
Wie hulp uit de Wmo krijgt, zoals huishoudelijke hulp, begeleiding of een hulpmiddel, betaalt een eigen bijdrage: nu een vast bedrag per maand. Hilversum schold die bijdrage eerder kwijt voor lage inkomens; voorstellen in 2024 en 2025 om dat te behouden of terug te brengen kregen geen meerderheid. Kwijtschelding kost de gemeente geld dat elders gevonden moet worden.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Lichte hulp, zoals huishoudelijke hulp of dagbesteding, is zoveel mogelijk zonder aanvraag en beoordeling te krijgen, ook als die hulp minder op maat is.Eerder eens Eenvoudige, snelle toegang tot dagbesteding en lichte hulp
Bij de Wmo kan de gemeente hulp regelen als 'algemene voorziening' (vrij binnenlopen, voor iedereen hetzelfde, zonder indicatie) of als maatwerk na een persoonlijk onderzoek en besluit. Hilversum biedt bijvoorbeeld sinds 2025 lichte dagbesteding aan zonder aanvraag of indicatie. Algemene voorzieningen zijn sneller en goedkoper; maatwerk past beter bij de persoon en geeft meer rechten om bezwaar te maken.
Eerder eens Eenvoudige, snelle toegang tot dagbesteding en lichte hulp
Volt wil eenvoudige toegang tot voorzieningen als vervoer en dagbesteding, waarbij welzijnsorganisaties lichte hulp sneller aanbieden. Huishoudelijke hulp blijft wel aan te vragen, maar dan eenvoudig digitaal met hulp van het wijkteam.
“Welzijnsorganisaties gaan eenvoudige hulp en ondersteuning sneller aanbieden. Je kunt huishoudelijke hulp gemakkelijk digitaal aanvragen en het wijkteam helpt je verder.”
Afgeleid uit wat de partij over een verwant punt zegt: p. 29Per wijk of dorp werkt de gemeente met één vaste zorgaanbieder voor jeugdhulp en Wmo, ook als inwoners dan minder te kiezen hebben.Geen standpunt gevonden
De gemeente koopt jeugdhulp en Wmo-hulp in bij veel verschillende zorgbedrijven. Een voorstel uit 2022 om het aantal aanbieders terug te dringen kreeg geen meerderheid. Minder aanbieders geeft vaste gezichten en meer grip op kwaliteit en kosten. Meer aanbieders geeft inwoners keuze, bijvoorbeeld voor zorg die bij hun geloof of situatie past, en uitwijkmogelijkheden bij wachtlijsten.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Wie bijstand krijgt en kan werken, moet iets terugdoen voor de samenleving, zoals vrijwilligerswerk.Geen standpunt gevonden
De Participatiewet geeft gemeenten de mogelijkheid om van mensen in de bijstand een tegenprestatie te vragen, zoals vrijwilligerswerk of klussen in de buurt. Gemeenten bepalen zelf of en hoe streng ze dat toepassen. Voorstanders zien het als wederkerigheid; tegenstanders als dwang die mensen niet helpt aan werk.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
In elk dorp en elke wijk zonder buurthuis zorgt de gemeente voor een ontmoetingsplek, en betaalt zij die.Eerder eens Wijken en dorpen beslissen zelf over een buurthuis; de gemeente helpt.
Niet elke wijk of elk dorp heeft een buurthuis of dorpshuis; in sommige dorpen draaien plekken zoals de Buurtkamer 3D (Kortenhoef, 's-Graveland, Ankeveen) op vrijwilligers. Een ontmoetingsplek helpt tegen eenzaamheid, maar kost geld voor ruimte en begeleiding. De keuze is of de gemeente dat overal regelt en betaalt, of overlaat aan bewoners waar die behoefte er is.
Eerder eens Wijken en dorpen beslissen zelf over een buurthuis; de gemeente helpt.
De partij is voor buurthuizen, maar laat dorpen en wijken zelf beslissen of ze er een willen. Bewoners die er een willen starten worden geholpen.
“Dorpen en wijken beslissen zelf of ze een buurthuis willen en hoe ze dat invullen. Bewoners die een buurthuis willen starten worden geholpen.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'In alle wijken en dorpen een buurthuis openen'De gemeente beoordeelt de subsidie van buurthuizen en wijkcentra elk jaar opnieuw, op basis van wat ze hebben bereikt.Oneens Buurthuizen en wijkcentra vijf jaar subsidie in plaats van één jaar.
Wijk- en buurtcentra krijgen nu elk jaar opnieuw subsidie en moeten die elk jaar aanvragen en verantwoorden. Een voorstel om ze voor vijf jaar subsidie te geven kreeg in november 2025 geen meerderheid. Jaarlijks toetsen geeft de raad grip op het geld; meerjarige subsidie geeft vrijwilligers zekerheid en minder papierwerk.
Oneens Buurthuizen en wijkcentra vijf jaar subsidie in plaats van één jaar.
De partij wil dat wijk- en buurtcentra subsidie voor vijf jaar krijgen, zodat inwoners hun buurthuizen beter kunnen organiseren.
“Met subsidie voor vijf jaar kunnen inwoners hun buurthuizen beter organiseren.”
Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Wijk- en buurtcentra moeten voor vijf jaar subsidie krijgen in plaats van voor één jaar.' (voor)
Veiligheid en handhaving
Als er extra geld komt voor veiligheid, gaat dat liever naar meer jongerenwerkers dan naar meer boa's.Eerder eens Eerst preventie en jongerenwerk; boa's naast horeca en jongerenwerkers.
Boa's zijn handhavers van de gemeente: zij spreken mensen aan en kunnen boetes geven. Jongerenwerkers zoeken jongeren op en proberen overlast te voorkomen voordat die ontstaat. Het geld voor veiligheid is beperkt, dus partijen moeten kiezen waar het meeste heen gaat.
Eerder eens Eerst preventie en jongerenwerk; boa's naast horeca en jongerenwerkers.
De partij zet preventie voorop: jongerenwerk, sportclubs en buurtcentra gaan vóór handhaving. Ze wil ook meer boa's in het uitgaansgebied, samen met horeca en jongerenwerkers.
“Voordat handhavers ingrijpen, zetten we alles op alles om overlast te voorkomen. Investeren in jongerenwerk, sportclubs en buurtcentra is voor ons geen kostenpost, maar de meest effectieve wijze om onze gemeente op lange termijn veiliger te maken.”
Verkiezingsprogramma: p. 35; MijnStem: 'Meer BOA's inzetten in het uitgaansgebied'Boa's besteden hun tijd vooral aan ernstige overlast en intimidatie, en minder aan foutparkeren, hondenpoep en andere kleine overtredingen.Geen standpunt gevonden
Het aantal boa's is beperkt, dus de gemeente kiest waar zij op letten. Nu schrijven boa's ook bonnen voor kleine overtredingen zoals verkeerd parkeren of hondenpoep. Deze keuze gaat over de prioriteit: zware overlast eerst, of ook de kleine ergernissen streng aanpakken.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
De gemeente hangt ook buiten het centrum camera's op, op plekken waar vaak overlast is.Eerder oneens Camera's alleen waar nodig, met actief toezicht.
In het uitgaansgebied van Hilversum hangen camera's die de politie gebruikt; de raad stemde in 2023 in met verlenging tot 2028. De burgemeester besluit waar camera's komen, binnen de regels die de raad stelt. De vraag is of camera's ook naar andere overlastplekken moeten komen, zoals tunnels of plekken waar vaak ongeregeldheden zijn. Voorstanders wijzen op opsporing en afschrikking, tegenstanders op privacy en het verplaatsen van problemen.
Eerder oneens Camera's alleen waar nodig, met actief toezicht.
De partij wil cameratoezicht beperken: alleen waar nodig, met actief toezicht en snelle politie-inzet. Het toezicht in het centrum wil ze wel houden.
“Alleen waar nodig. Bij inzet van camera’s wordt er actief toezicht gehouden en bij problemen grijpt de politie direct in.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Cameratoezicht op straat' beperken of uitbreiden; Stemgids: 'Het cameratoezicht op plekken met veel overlast, zoals in het centrum, moet blijven.' (voor)Hilversum verlaagt het maximum aantal coffeeshops.Eerder oneens Coffeeshops niet verminderen; sluiten alleen bij overlast of overtreding.
Hilversum heeft een maximum van acht coffeeshops, en dat maximum is bereikt; voor zover bekend zijn er in de dorpen van Wijdemeren geen coffeeshops. De burgemeester stelt dit beleid vast; de raad kan wel vragen om een lager maximum. Een lager maximum betekent dat een gesloten coffeeshop niet terugkomt. Voorstanders willen minder drugsgebruik en overlast, tegenstanders vrezen meer straathandel.
Eerder oneens Coffeeshops niet verminderen; sluiten alleen bij overlast of overtreding.
De partij is tegen een lager aantal coffeeshops. Een coffeeshop die overlast geeft en de regels overtreedt, kan wel dicht.
“Als een coffeeshop overlast veroorzaakt en zich niet aan de regels houdt, kan deze gesloten worden.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Het aantal coffeeshops verminderen'Bestaande coffeeshops dicht bij een school mogen op hun plek blijven, zolang ze zich aan de regels houden.Eerder eens Coffeeshops mogen blijven zolang ze geen overlast geven
Volgens de gemeente liggen de meeste Hilversumse coffeeshops binnen 350 meter loopafstand van een school. Hilversum gebruikt sinds 2013 geen vaste minimumafstand tot scholen, maar stelt via een keurmerk andere eisen aan coffeeshops. Deze keuze gaat erover of de gemeente bestaande coffeeshops bij scholen laat zitten of ze dwingt te verhuizen of te sluiten.
Eerder eens Coffeeshops mogen blijven zolang ze geen overlast geven
Volt wil het aantal coffeeshops niet verminderen: een coffeeshop kan alleen dicht als hij overlast geeft en zich niet aan de regels houdt. Over de afstand tot scholen zegt de partij niets apart.
“Als een coffeeshop overlast veroorzaakt en zich niet aan de regels houdt, kan deze gesloten worden.”
Afgeleid uit wat de partij over een verwant punt zegt: MijnStem: 'Het aantal coffeeshops verminderen'
Asiel, opvang en samenleven
Als de Spreidingswet verdwijnt, houdt de gemeente haar opvangplekken voor asielzoekers gewoon open.Eens Opvang blijven bieden, ook zonder Spreidingswet.
De Spreidingswet verplicht sinds 2024 elke gemeente om een deel van de opvang van asielzoekers te regelen. Een aantal Kamerleden heeft een wetsvoorstel ingediend om die wet in te trekken; de Raad van State raadde dat in 2026 af en er is nog niet over gestemd. Zonder de wet beslist de gemeente zelf of zij opvang blijft bieden. Hilversum vangt nu asielzoekers op in Hotel Gooiland en bereidt nieuwe locaties voor; de tijdelijke noodopvang in Loosdrecht stopte in oktober 2026.
Eens Opvang blijven bieden, ook zonder Spreidingswet.
De partij neemt haar verantwoordelijkheid voor opvang ook als de Spreidingswet wordt ingetrokken.
“Wij nemen onze verantwoordelijkheid, ook als de spreidingswet wordt ingetrokken.”
Verkiezingsprogramma: p. 33; Stemgids: 'De gemeente moet asielzoekers blijven opvangen, ook als de Spreidingswet wordt ingetrokken.' (voor)Opvang komt op vaste plekken in wijken en dorpen die blijven, in plaats van op tijdelijke locaties met een einddatum.Geen standpunt gevonden
Opvang kan tijdelijk zijn, zoals de noodopvang in het gemeentehuis van Loosdrecht die in oktober 2026 stopte, of voor langere tijd op een vaste plek in een wijk. Hilversum kiest voor locaties voor langere tijd, zoals bij het Noordse Bosje (tien jaar). Een einddatum geeft omwonenden zekerheid, maar betekent dat steeds opnieuw een nieuwe plek gezocht moet worden.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Bij een nieuwe opvanglocatie hebben de omwonenden het laatste woord, niet de gemeenteraad.Eerder oneens Inwoners denken mee over hoe de opvang wordt ingericht, niet over of.
Bij de keuze van een opvanglocatie kunnen omwonenden worden geïnformeerd, advies geven of echt kunnen tegenhouden. Nu kiest het college de locaties, binnen de kaders van de gemeenteraad. Onder de Spreidingswet kan het Rijk een gemeente die niets regelt in het uiterste geval opdragen om opvang te realiseren.
Eerder oneens Inwoners denken mee over hoe de opvang wordt ingericht, niet over of.
De partij laat inwoners en ondernemers actief meedenken over de manier waarop opvang wordt geregeld en welke voorwaarden gelden. Een eigen laatste woord voor omwonenden noemt ze niet.
“We laten inwoners en ondernemers actief meedenken over de manier waarop we dat doen.”
Reactie van de partij in Hilversums Nieuws: Hilversums Nieuws, 12-11-2026; MijnStem: 'Opvangplekken voor asielzoekers'Het Hilversumse opvangbeleid uit 2023, met kleinschalige opvang in de wijk, gaat na de fusie ook gelden voor de dorpen.Geen standpunt gevonden
In 2023 sprak Hilversum met inwoners over asielopvang. Daaruit kwam een kader dat de raad in december 2023 bijna unaniem vaststelde: enkele kleinere locaties verspreid over de stad, voor gemengde groepen, ook gezinnen. Inwoners van Wijdemeren praatten daar niet over mee. Het kader doortrekken naar de dorpen geeft snel duidelijkheid; het opnieuw openbreken (zoals de VVD wil, met willekeurig gekozen inwoners) geeft de dorpen een eigen stem, maar kost tijd.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Statushouders wachten op een sociale huurwoning net zo lang als andere woningzoekenden, zonder eigen voorrangsregeling.Oneens Statushouders houden voorrang bij sociale huur.
Statushouders zijn asielzoekers die een verblijfsvergunning hebben gekregen. De gemeente moet elk half jaar een vast aantal van hen een woning geven en doet dat nu vooral met voorrang op sociale huur. Landelijke regels staan die voorrang nog toe; een landelijk verbod is in 2026 juist uit de nieuwe huisvestingswet gehaald. Zonder voorrang blijven statushouders langer in de opvang, waardoor daar plekken bezet blijven.
Oneens Statushouders houden voorrang bij sociale huur.
De partij steunt voorrang voor statushouders bij een sociale huurwoning en wijst erop dat daar maar een zeer klein deel van haar bouwplan naartoe gaat.
“We gaan 6.500 woningen realiseren voor 2040. Hiervan gaat een zeer klein aantal woningen naar statushouders.”
Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Vluchtelingen met een verblijfsvergunning (statushouders) moeten voorrang houden bij een sociale huurwoning.' (voor)Als het Rijk stopt met geld voor LHBTI-beleid, betaalt de gemeente dat beleid en de organisaties zelf door.Eerder eens Regenboogstad blijven, met extra voorzieningen voor lhbtqia+-inwoners
Hilversum is een 'regenbooggemeente': met geld van het Rijk steunt zij beleid en organisaties voor LHBTI'ers (lesbische vrouwen, homo's, biseksuelen, transgender en intersekse personen). Het huidige programma van het Rijk liep tot en met 2026 en het is niet zeker of en hoe dat geld doorgaat. Doorbetalen kost de gemeente geld dat ook elders kan.
Eerder eens Regenboogstad blijven, met extra voorzieningen voor lhbtqia+-inwoners
De partij wil dat Hilversum regenboogstad blijft en zet zich in voor de veiligheid van lhbtqia+-inwoners, onder meer met een discriminatiemeldpunt en opvangplekken voor dak- en thuisloze lhbtqia+-personen. Wat er gebeurt als het geld van het Rijk stopt, zegt ze niet letterlijk.
“Met het ondertekenen van het regenboogakkoord zijn wij een van de Nederlandse Regenboogsteden.”
Afgeleid uit wat de partij over een verwant punt zegt: p. 34
Economie, centrum en media
Op het Media Park komen flink meer woningen, ook als er daardoor minder ruimte overblijft voor mediabedrijven.Midden Op het Media Park zowel studentenwoningen als meer mediabedrijven.
Het Media Park in Hilversum is het grootste mediacluster van Nederland; volgens de gemeente komt meer dan een kwart van de banen in Hilversum uit de creatieve sector. De vraag is hoeveel van de vrije ruimte en lege gebouwen daar naar woningen gaat. Eens betekent: woningbouw krijgt daar een groot deel van de ruimte; oneens: mediabedrijven gaan voor en woningen zijn hooguit een aanvulling.
Midden Op het Media Park zowel studentenwoningen als meer mediabedrijven.
De partij wil op en bij het Media Park woningen voor studenten en starters bouwen en tegelijk de innovatiekracht en werkgelegenheid versterken. Ze kiest geen van beide kanten.
“We versterken de innovatiekracht (start-ups) en werkgelegenheid. We bouwen woningen voor studenten/starters op/bij het Media Park.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Op het Media Park: meer woningen of meer mediabedrijven'; p. 7De bouw van Bruisend Hart op het Oosterspoorplein wordt uitgesteld tot de gemeente het financieel weer aankan.Oneens Het plan Bruisend Hart moet doorgaan.
Bruisend Hart is het plan voor de oostkant van station Hilversum (Oosterspoorplein) met ongeveer 150 woningen, waarvan een derde sociale huur, en een nieuw groen plein. De raad stelde het stedenbouwkundig plan in mei 2024 vast en de wijziging van het omgevingsplan in 2025; de eerste werkzaamheden staan gepland vanaf 2027. Het is een grote investering in een tijd waarin de gemeente moet bezuinigen. Uitstel spaart nu geld, maar vertraagt woningen en kan later extra kosten geven.
Oneens Het plan Bruisend Hart moet doorgaan.
De partij is voor doorgang van het plan Bruisend Hart voor het Oosterspoorplein zoals de raad het heeft vastgesteld. Een toelichting gaf ze niet.
Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Het plan Bruisend Hart voor het Oosterspoorplein moet doorgaan zoals de raad het heeft vastgesteld.' (voor, zonder toelichting)Het winkelgebied in het centrum van Hilversum wordt kleiner; lege winkels aan de randen worden woningen.Eens Winkels concentreren in hoofdstraten; lege panden naar woningen.
In het centrum van Hilversum staan winkels leeg, vooral in de aanloopstraten rond het kernwinkelgebied, zoals de Havenstraat. Een kleiner winkelgebied concentreert bezoekers en maakt woningen mogelijk in de randen. De andere keuze is de aanloopstraten juist versterken, bijvoorbeeld met de bestaande subsidie voor het opknappen van gevels.
Eens Winkels concentreren in hoofdstraten; lege panden naar woningen.
De partij wil winkels concentreren in de hoofdstraten en de achterblijvende gebouwen verbouwen tot woonruimte. Winkels uit aanloopstraten helpt ze verhuizen.
“Minder winkels is onvermijdelijk, daarom willen wij ze graag concentreren in de hoofdstraten. De gebouwen die achterblijven kunnen we daarna verbouwen tot woonruimte.”
Verkiezingsprogramma: p. 37De gemeente beperkt de openingstijden van winkels op zondag weer.Oneens Winkels op zondag ruimer open.
Met de Winkeltijdenverordening 2024 mogen winkels in Hilversum op zondagen en feestdagen ruimer open; winkeliers kiezen zelf of ze opengaan. Na de fusie moeten de regels voor stad en dorpen gelijk worden. Tegenstanders van ruime zondagsopening wijzen op de zondagsrust en op kleine winkeliers die het niet kunnen bijbenen tegen grote ketens.
Oneens Winkels op zondag ruimer open.
De partij is voor ruimere openingstijden van winkels op zondag. Een toelichting gaf ze niet.
Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Winkels moeten op zondag ruimer open mogen.' (voor, zonder toelichting)De gemeente blijft geld uitgeven aan citymarketing om bezoekers naar Hilversum en de plassen te trekken.Geen standpunt gevonden
Hilversum betaalt mee aan Hilversum Marketing, dat de stad promoot als 'Mediastad'; regionaal is er Visit Gooi & Vecht. Na de fusie kan die promotie ook de dorpen en de Loosdrechtse Plassen gaan omvatten. Oneens betekent: minder of geen gemeentegeld voor promotie, en het geld anders besteden.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
De verplichte ondernemersbijdrage aan het Stadsfonds wordt afgeschaft.Geen standpunt gevonden
Sinds 2015 betalen eigenaren en gebruikers van bedrijfspanden in Hilversum een opslag op de onroerendezaakbelasting (nu 10,25 procent) voor het Stadsfonds, samen ruim 1,5 miljoen euro per jaar. De gemeente geeft dat geld aan de stichting Stadsfonds, waarin ondernemers het besteden aan onder meer evenementen, 'schoon, heel en veilig' en Hilversum Marketing. Na de fusie gaan ook bedrijven in de dorpen het Hilversumse tarief met deze opslag betalen; daardoor stijgt hun belasting.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Rond de Loosdrechtse Plassen mag ruimte komen voor meer jachthavens, vakantieparken en horeca.Eerder oneens Geen grootschalige bouw of recreatie; kleinschalige, extensieve recreatie wel.
Het plassengebied is een belangrijk recreatiegebied en tegelijk beschermde natuur (Natura 2000). Ondernemers willen soms uitbreiden; de gemeente beslist via het omgevingsplan waar dat mag, binnen regels van provincie en Rijk voor de natuur. Partijen verschillen over de vraag of er groei bij mag komen of dat de huidige omvang genoeg is.
Eerder oneens Geen grootschalige bouw of recreatie; kleinschalige, extensieve recreatie wel.
De partij gaat grootschalige bouw- en recreatieontwikkeling in de Vechtplassen tegen. Ze wil samen met ondernemers wel duurzame, extensieve vormen van recreatie.
“Grootschalige bouw- en recreatieontwikkeling in de Vechtplassen gaan we tegen, omdat dit niet in lijn is met natuurbehoud.”
Verkiezingsprogramma: p. 14; MijnStem: 'In het plassengebied inzetten op' recreatie of rust
Cultuur, sport en onderwijs
Hilversum gaat net zoveel geld aan kunst en cultuur uitgeven als andere steden van dezelfde grootte.Eerder eens Meer investeren in kunst en cultuur.
Hilversum geeft volgens onder meer PRO minder uit aan cultuur dan vergelijkbare gemeenten; een voorstel uit 2022 voor 250.000 euro per jaar extra kreeg geen meerderheid. Na de fusie worden de subsidieregels van Hilversum en Wijdemeren samengevoegd, en de nieuwe raad kiest hoeveel geld er naar cultuur gaat. Meer geld voor cultuur betekent minder ruimte voor andere uitgaven of hogere lasten, terwijl de gemeentefinanciën onder druk staan.
Eerder eens Meer investeren in kunst en cultuur.
De partij wil meer geld voor kunst en cultuur en ziet dat als investering die zich terugbetaalt. Een vergelijking met andere steden maakt ze niet.
“Investeringen in kunst en cultuur betalen zich dubbel en dwars terug: in gezondheid, werkgelegenheid en gemeenschapszin.”
Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'De gemeente moet meer geld uitgeven aan kunst en cultuur.' (voor); p. 22Een cultureel project krijgt hooguit vijf jaar subsidie; daarna moet het zonder geld van de gemeente verder.Geen standpunt gevonden
Naast vaste subsidies voor instellingen geeft de gemeente projectsubsidies aan nieuwe culturele initiatieven. De VVD wil dat zulke steun altijd eindig is; andere partijen willen juist meerjarige zekerheid, zodat initiatieven en vrijwilligers vooruit kunnen plannen.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Verenigingen en dorpshuizen in de dorpen van Wijdemeren houden na de fusie minstens vier jaar dezelfde subsidie als nu.Geen standpunt gevonden
Hilversum en Wijdemeren hebben elk eigen regels voor subsidies aan verenigingen, dorpshuizen en cultuur. Na de fusie worden die gelijkgetrokken (geharmoniseerd). Een garantie geeft verenigingen in Loosdrecht, Kortenhoef, 's-Graveland, Ankeveen en Nederhorst den Berg zekerheid, maar stelt een gelijke verdeling over de hele gemeente uit.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
De gemeente betaalt mee om grote sportevenementen naar Hilversum te halen, zoals een marathon of een triatlon op de plassen.Geen standpunt gevonden
Hilversum heeft al evenementen als de City Run en in Nederhorst den Berg is een sprinttriatlon. Sommige partijen willen grotere, ook (inter)nationale evenementen die bezoekers trekken; andere geven het geld liever aan kleine evenementen die inwoners zelf in buurten en dorpen organiseren, of vinden dat evenementen zichzelf moeten bedruipen.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
De regels voor monumenten worden soepeler, zodat eigenaren hun pand makkelijker kunnen verduurzamen of verbouwen.Geen standpunt gevonden
De nieuwe gemeente telt veel monumenten, met veel werk van architect Dudok en beschermde dorpsgezichten in de dorpen. Voor veranderingen aan een monument, zoals zonnepanelen of isolatie, zijn vaak een vergunning en advies van een commissie nodig. Soepeler regels maken verduurzamen en verbouwen makkelijker, maar kunnen het historische karakter aantasten.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Een school in een monumentaal gebouw krijgt nieuwbouw als dat goedkoper en beter is; het oude pand krijgt een andere functie.Geen standpunt gevonden
Verschillende scholen zitten in monumentale gebouwen, waaronder scholen van Dudok. De gemeente betaalt de schoolgebouwen en heeft een huisvestingsplan voor scholen tot 2039 met grote investeringen. De keuze is of de gemeente deze gebouwen renoveert en verduurzaamt voor onderwijs, of nieuwe scholen bouwt en de oude panden bijvoorbeeld voor wonen gebruikt.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Bestuur, fusie en dorpen
Elk dorp en elke wijk krijgt een eigen, door de inwoners gekozen dorps- of wijkraad.Geen standpunt gevonden
Een dorps- of wijkraad is een groep inwoners die namens het dorp of de wijk meepraat met de gemeente. De vraag is of elk dorp en elke wijk zo'n raad krijgt die door de inwoners wordt gekozen, of dat de gemeente dat aan dorpen en wijken zelf laat of inspraak op een andere manier regelt.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Dorps- en wijkraden mogen zelf besluiten nemen over zaken die alleen hun eigen dorp of wijk raken, in plaats van alleen advies te geven.Eens Dorpen en wijken krijgen een eigen budget om over te beslissen.
Een dorps- of wijkraad kan de gemeente adviseren, of zelf beslissen over bijvoorbeeld een eigen budget of de inrichting van een plein. De Gemeentewet maakt het mogelijk om bevoegdheden over te dragen aan zo'n raad, maar de gemeenteraad houdt het laatste woord over de begroting. Tegenstanders vrezen een extra bestuurslaag tussen inwoners en gemeenteraad.
Eens Dorpen en wijken krijgen een eigen budget om over te beslissen.
De partij wil dat ieder dorp en elke wijk zelf beslist over een eigen budget en over zaken als zorg, onderhoud en voorzieningen. Of dat via een raad gebeurt, zegt ze niet.
“Ieder dorp en elke wijk krijgt een eigen budget om over te beslissen.”
Verkiezingsprogramma: p. 19; MijnStem: 'Dorps- en wijkraden laten kiezen door bewoners'Elk dorp krijgt een eigen gemeenteloket dat minstens één dag per week open is, ook als dat extra geld kost.Midden Fysieke loketten naar behoefte van de dorpen, plus digitale service.
Voor bijvoorbeeld een paspoort of rijbewijs konden inwoners terecht bij het stadskantoor in Hilversum en het gemeentehuis in Loosdrecht. Het loket in Loosdrecht sluit eind december 2026; vanaf januari 2027 is er alleen het stadskantoor in Hilversum. De vraag is hoe dichtbij de gemeente in de dorpen moet zijn: een vast loket per dorp, spreekuren in dorpshuizen, een mobiel loket dat langs de dorpen rijdt, of vooral hulp via internet en telefoon, op afspraak.
Midden Fysieke loketten naar behoefte van de dorpen, plus digitale service.
De partij vindt fysieke loketten belangrijk voor ouderen en mensen die minder digitaal vaardig zijn, maar wil ze naar behoefte van de dorpen en gecombineerd met buurthuizen en digitale service.
“Fysieke loketten naar behoefte van de dorpen.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Gemeenteloketten in alle dorpen instellen'De nieuwe gemeente geeft de dorpen de komende jaren voorrang bij investeringen, ook als plannen in de stad daardoor moeten wachten.Midden Investeren in dorpen, maar de raad weegt af wat voorrang heeft.
De fusie volgde op financiële en bestuurlijke problemen in Wijdemeren; meerdere partijen wijzen op achterstallig onderhoud aan wegen en voorzieningen in de dorpen. De nieuwe gemeente moet kiezen hoe ze geld verdeelt tussen stad en dorpen. Sommige partijen willen de dorpen een gegarandeerd budget geven, andere willen investeren waar de nood het hoogst is, zonder vooraf onderscheid tussen stad en dorp.
Midden Investeren in dorpen, maar de raad weegt af wat voorrang heeft.
De partij wil investeren in lokale voorzieningen in de dorpen, in overleg met inwoners. De raad weegt af wat voorrang heeft, en ze wil een eerlijke verdeling van baten en lasten tussen dorpen en stad.
“De gemeenteraad weegt af wat voorrang heeft.”
Reactie van de partij in Hilversums Nieuws: Hilversums Nieuws, 5-11-2026; p. 40Na de fusie worden regels, tarieven en subsidies zo snel mogelijk in de hele gemeente gelijk getrokken.Eerder eens Belastingen harmoniseren; goede Wijdemeerse regelingen ook in de wijken.
Hilversum en Wijdemeren hadden elk eigen regels, belastingen en subsidies; die moeten na de fusie op elkaar worden afgestemd (harmoniseren). De raad stelde in oktober 2026 een routekaart vast voor het gelijktrekken van het dorpen- en wijkenbeleid. De keuze is hoe snel en hoe ver: overal hetzelfde, of bewust verschillen per kern laten bestaan.
Eerder eens Belastingen harmoniseren; goede Wijdemeerse regelingen ook in de wijken.
De partij wil de belastingen voor alle inwoners harmoniseren. Regelingen uit Wijdemeren die goed werken, zoals de groendaksubsidie, komen ook beschikbaar in Hilversumse wijken. Een tempo noemt ze niet.
“we de belastingen voor alle inwoners gaan harmoniseren, zoals de hondenbelasting die in Wijdemeren komt te vervallen.”
Verkiezingsprogramma: p. 40; p. 20Kleine evenementen in de dorpen blijven na de fusie vrij van leges.Eens Kleine evenementen zonder winstoogmerk blijven vrij van leges.
Leges zijn de kosten die de gemeente rekent voor een vergunning, bijvoorbeeld voor een evenement. In Hilversum is voor een heel klein evenement een gratis melding genoeg, maar voor een evenement met vergunning betaal je leges; in Wijdemeren zijn kleine, niet-commerciële dorpsevenementen vrijgesteld. Die vrijstelling blijft in 2027 voorlopig gelden in de dorpen; later moet de raad kiezen of het verschil blijft, of dat overal dezelfde regel komt, eventueel met subsidie als compensatie.
Eens Kleine evenementen zonder winstoogmerk blijven vrij van leges.
De partij wil dat kleine evenementen zonder winstoogmerk vrij van leges blijven. In de stad verlaagt ze de kosten voor evenementen zonder winstoogmerk.
“Kleine evenementen zonder winstoogmerk moeten vrij van leges blijven. In de stad verlagen we de kosten voor evenementen zonder winstoogmerk.”
Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Kleine evenementen in de dorpen moeten na de fusie geen leges hoeven te betalen.' (voor)Een referendum is een advies: de gemeenteraad mag na afweging anders besluiten dan de uitslag.Geen standpunt gevonden
Hilversum heeft sinds 2017 een correctief raadgevend referendum: inwoners kunnen na een raadsbesluit om een stemming vragen, maar de raad beslist uiteindelijk zelf. In Wijdemeren werd een voorstel voor een referendumregeling in 2024 verworpen. Een bindend referendum, waarbij de uitslag de raad verplicht, kan volgens de huidige wet niet; sommige partijen willen dat de raad de uitslag toch altijd volgt.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Hilversum regelt meer zelf en minder samen met de andere gemeenten in de Regio Gooi en Vechtstreek.Eerder oneens Samenwerken met de Regio Gooi en Vechtstreek en buurgemeenten.
In de Regio Gooi en Vechtstreek werken de Gooise gemeenten samen, onder meer aan opvang en bescherming, Veilig Thuis, vrouwenopvang en afvalinzameling. Na de fusie is Hilversum, met ongeveer 119.000 inwoners, veruit de grootste gemeente in de regio. In de Metropoolregio Amsterdam (MRA) praat Hilversum nu mee via de regio; sommige partijen willen daar een eigen plek of taken terughalen, andere willen de samenwerking juist versterken met meer zeggenschap voor de raden.
Eerder oneens Samenwerken met de Regio Gooi en Vechtstreek en buurgemeenten.
De partij zoekt samenwerking op met buurgemeenten en de regio, omdat dingen daardoor goedkoper, slimmer en sneller kunnen. Meer zelf regelen noemt ze niet.
“Door samen te werken kunnen dingen goedkoper, slimmer en sneller.”
Verkiezingsprogramma: p. 42; p. 40
Geld en belastingen
Als de begroting een tekort heeft, mogen de lokale belastingen omhoog om voorzieningen als buurthuizen, bibliotheek en zorg te sparen.Eerder eens Bij een tekort de lasten verhogen, de sterkste schouders dragen meer.
De nieuwe gemeente verwacht krappe jaren: het Rijk geeft vanaf 2028 minder geld, en volgens meerdere partijen brengt Wijdemeren achterstallig onderhoud mee. Een tekort kan de raad dichten door minder uit te geven of door de OZB en andere heffingen te verhogen. Bij 'eens' gaat het behoud van voorzieningen voor lage lasten; bij 'oneens' gaat de gemeente eerst snijden in eigen uitgaven, ook als voorzieningen dan krimpen.
Eerder eens Bij een tekort de lasten verhogen, de sterkste schouders dragen meer.
De partij kiest bij een tekort eerder voor hogere lokale lasten dan voor bezuinigen op voorzieningen, en laat sterkere schouders meer dragen. Tegelijk wil ze dat belastingen niet harder stijgen dan de inflatie.
“Als we geld nodig hebben, laten we de sterkste schouders meer dragen.”
Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Tekorten op de begroting oplossen door'; p. 40De OZB blijft de komende vier jaar meestijgen met de inflatie, in plaats van omlaag te gaan.Eerder eens Belastingen niet sterker laten stijgen dan de inflatie.
De OZB wordt per 2027 in de hele gemeente gelijk getrokken op het Hilversumse niveau: woningeigenaren in Wijdemeren gaan daardoor minder betalen, in Hilversum stijgen de woonlasten in 2027 met ongeveer 4% omdat de inflatie hoger is. Daarna is het uitgangspunt dat de woonlasten (OZB, afval- en rioolheffing) jaarlijks met de inflatie meestijgen. Veel partijen willen dat zo houden; een kleinere groep wil de OZB echt verlagen door de gemeente minder te laten doen.
Eerder eens Belastingen niet sterker laten stijgen dan de inflatie.
De partij wil dat de belastingen hooguit met de inflatie stijgen. Verlagen van de OZB noemt ze niet.
“We zorgen dat de inkomsten en uitgaven in balans blijven en dat belastingen niet sterker stijgen dan de inflatie.”
Verkiezingsprogramma: p. 40; Stemgids: 'De woonlasten ... mogen niet harder stijgen dan de inflatie.' (voor)Bij een tekort horen subsidies voor cultuur, evenementen en maatschappelijke organisaties bij de eerste uitgaven die omlaag gaan.Eerder oneens Bij een tekort niet eerst op subsidies; sterkste schouders dragen meer.
De gemeente geeft jaarlijks subsidie aan onder meer culturele instellingen, verenigingen, welzijnswerk en evenementen. Na de fusie moeten de regelingen van Hilversum en Wijdemeren worden samengevoegd. Bij een tekort is subsidie een post die de raad relatief snel kan verlagen, maar dat raakt clubs en instellingen direct.
Eerder oneens Bij een tekort niet eerst op subsidies; sterkste schouders dragen meer.
De partij wil bij een tekort niet bezuinigen op voorzieningen maar de lasten laten stijgen voor wie het kan dragen. Ze wil meer geld voor cultuur en vindt bezuinigen op preventie onbespreekbaar.
“Dorpen en wijken beslissen zelf welke voorzieningen ze belangrijk vinden. Als we geld nodig hebben, laten we de sterkste schouders meer dragen.”
Afgeleid uit wat de partij over een verwant punt zegt: MijnStem: 'Tekorten op de begroting oplossen door'; p. 35Voor afval betaalt elk huishouden hetzelfde vaste bedrag, hoeveel restafval het ook aanbiedt.Geen standpunt gevonden
De afvalstoffenheffing is nu in Hilversum en Wijdemeren een vast bedrag per huishouden, dat alleen afhangt van het aantal personen en niet van de hoeveelheid afval. Een deel van de partijen wil dat je minder betaalt als je goed scheidt en weinig restafval hebt, bijvoorbeeld via een chip in de container. Tegenstanders vrezen illegaal dumpen, meer administratie en hogere rekeningen voor gezinnen met veel luiers of incontinentiemateriaal.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
De toeristen- en forensenbelasting blijven laag, om bezoekers en eigenaren van recreatiewoningen te ontzien.Geen standpunt gevonden
Forensenbelasting betalen mensen met een tweede huis of recreatiewoning in de gemeente; die gold alleen in Wijdemeren, maar geldt vanaf 2027 in de hele nieuwe gemeente, met een maximum van ongeveer 1.500 euro per jaar. Toeristenbelasting betalen gasten per overnachting; die bestaat al in beide gemeenten. Meer opbrengst hieruit kan de lasten voor inwoners drukken, maar raakt ook recreatieondernemers aan de plassen en in de stad.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Om dure inhuur te verminderen neemt de gemeente meer eigen mensen in vaste dienst, ook als het ambtelijk apparaat daardoor groeit.Geen standpunt gevonden
Vrijwel alle partijen willen minder dure externe inhuur en adviesbureaus. De echte keuze is wat ervoor in de plaats komt: eigen vaste medewerkers (meer ambtenaren) of minder taken en een kleiner apparaat. De fusie levert ook besparingen op bestuur en management op die op beide manieren kunnen worden ingezet.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Om de schuld te beperken worden grote investeringen, zoals nieuwe schoolgebouwen, over meer jaren gespreid.Geen standpunt gevonden
Hilversum heeft een oplopende schuld, en de nieuwe gemeente staat voor grote uitgaven aan schoolgebouwen en onderhoud aan wegen, bruggen en beschoeiing. Volgens de voorjaarsnota 2026 komt de schuld over tien jaar ruim boven de grens van 130% van de jaarinkomsten die de gemeente zichzelf heeft gesteld. Spreiden over meer jaren houdt de schuld en de rentelasten lager, maar betekent dat scholen en wegen langer moeten wachten.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.
Bij nieuwe projecten in het centrum kiest de gemeente voor eenvoudige en goedkope materialen, ook als het resultaat minder uitstraling heeft.Geen standpunt gevonden
Voor de Kerkbrink in het centrum van Hilversum stemde de raad in 2023 in met een nieuw ontwerp, met onder meer natuursteen en een fontein, en met een hoger budget. Bij volgende projecten in het centrum, zoals rond het station en het Oosterspoorplein, speelt opnieuw de vraag of de gemeente kiest voor kwaliteit en uitstraling of voor een sobere, goedkopere uitvoering.
Geen standpunt gevonden
In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.