• Kandidaten
• Dicht bij en ver van
• Wonen
• Verkeer
• Klimaat
• Natuur
• Zorg
• Veiligheid
• Asiel
• Economie
• Cultuur
• Bestuur
• Geld

Kandidaten

7 kandidaten, in de volgorde van het stembiljet.

1. 
   1 Joost van BeersHilversum

   Joost van Beers is lijsttrekker van BVNL Hilversum en komt uit de Bloemenbuurt.

   LinkedInbron
2. 
   2 Niels CornelissenHilversum

   Niels Cornelissen studeerde geschiedenis en komt uit de Bloemenbuurt.

   bron
3. 3 Gustave BonhommeHilversum
4. 4 Romy BakkerLoosdrecht
5. 5 Michael VerhulstBreukelen
6. 
   6 Johannes BruinsBussum

   Bruins woont in Bussum en is accountmanager en consultant. Bij BVCM helpt hij ondernemers met hun liquiditeit en werkkapitaal.

   bron
7. 7 Wybren van HagaHaarlem

Namen, volgorde en woonplaats komen uit de bekendmaking van het centraal stembureau (Gemeenteblad 2026, nr. 499712). Foto's en beschrijvingen komen van de partij zelf of van de gemeente; een LinkedIn-profiel staat er alleen bij als twee controles los van elkaar bij dezelfde persoon uitkwamen. Staat er niets bij een naam, dan is er niets gevonden dat zeker genoeg was. Hoe dit is nagelopen.

Dicht bij en ver van

Berekend uit de standpunten op de stellingen waar beide partijen een positie hebben. Van BVNL zijn 67 van de 90 standpunten bekend.

Waar BVNL en BBB toch uit elkaar gaan

• De gemeente moet vaker toestaan dat nieuwe woongebouwen duidelijk hoger worden dan de huizen eromheen.BVNL: eens · BBB: oneens

  BVNL Eens Meer bouwhoogte op geschikte locaties toestaan

  De partij wil meer hoogbouw om de woningnood aan te pakken zonder groen op te offeren. Het moet passen bij de omgeving en de schaal van Hilversum.

  “Om de woningnood aan te pakken is meer bouwhoogte op geschikte locaties nodig.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Meer hoogbouw toestaan'

  BBB Oneens Niet de hoogte in; dorps en landelijk karakter beschermen

  De partij wil bouwen waar het kan, maar niet de hoogte in, om het dorpse en landelijke karakter te beschermen. Over een uitzondering tot 25 meter bij de Meent neemt ze geen vast standpunt in: dat wil ze per locatie bekijken, met draagvlak van omwonenden als doorslag.

  “BBB wil bouwen waar mogelijk, maar niet de hoogte in. Zo beschermen we het dorpse en landelijke karakter van onze gemeenten.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Meer hoogbouw toestaan'; Stemgids: 25 meter in de Meent (neutraal)
• In woonwijken maait de gemeente het groen vaker, zodat het er verzorgd uitziet, ook als er dan minder bloemen en insecten zijn.BVNL: eens · BBB: oneens

  BVNL Eens Verzorgd maaibeleid; biodiversiteit mag niet tot verloedering leiden

  De partij wil een praktisch en verzorgd maaibeleid. Biodiversiteit mag niet leiden tot verloederde wijken.

  “Praktisch en verzorgd. Biodiversiteit mag niet leiden tot verloederde wijken.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), Debatstelling 11 Maaibeleid

  BBB Oneens Alleen maaien waar nodig; verder ecologisch beheer

  De partij wil alleen maaien waar dat nodig is voor veiligheid of agrarisch gebruik en kiest voor het overige voor ecologisch beheer van bermen en groenstroken.

  “Hilversum maait alleen waar dit nodig is voor veiligheid of agrarisch gebruik en kiest verder voor ecologisch beheer.”

  Verkiezingsprogramma: p. 20
• Ook als omwonenden ervoor zijn, blijft de gemeente zich verzetten tegen grote windturbines in en vlak bij de gemeente.BVNL: eerder oneens · BBB: eens

  BVNL Eerder oneens Windturbines alleen bij lokaal draagvlak en aantoonbare meerwaarde

  De partij wil geen vast verzet tegen grote windturbines als omwonenden ze steunen: ze wil ze toestaan bij lokaal draagvlak en meerwaarde. Elders zegt ze nee tegen windturbines op onbebouwd gebied, wat hiermee schuurt.

  “Alleen bij lokaal draagvlak en aantoonbare meerwaarde.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), Debatstelling 25 Windturbines in het buitengebied (spanning met pijler 09: 'op onbebouwd gebied nee')

  BBB Eens Absoluut tegen windturbines op of bij Hilversum

  De partij is absoluut tegen windturbines op of bij het gemeentelijke grondgebied, om het open landschap te beschermen. Ze noemt geen uitzondering voor als omwonenden voor zijn.

  “BBB is absoluut tegen windturbines op of bij Hilversums grondgebied.”

  Verkiezingsprogramma: p. 22; MijnStem: 'Windturbines in het buitengebied toestaan'; Stemgids: Nederhorst den Berg (voor verzet)
• Leegstaande kantoren en bedrijfspanden mogen woningen worden, ook als er daardoor minder ruimte voor bedrijven overblijft.BVNL: eens · BBB: midden

  BVNL Eens Leegstaande kantoren snel ombouwen tot woningen, zonder compensatieplicht

  De partij wil leegstaande kantoren snel tot woningen ombouwen en wijst starre compensatieregels af. Ruimte voor werk behoudt ze waar die aantoonbaar nodig is.

  “Leegstaande kantoren moeten snel tot woningen kunnen worden omgebouwd.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Kantoren en bedrijfsruimtes mogen alleen woningen worden als er elders ruimte voor werk bijkomt' (tegen); Programma (web, geen paginanummers), pijler 08

  BBB Midden Werkgelegenheid behouden, met uitzonderingen voor opvangkantoren

  De partij vindt het behoud van lokale bedrijfsruimte cruciaal en geeft geen onvoorwaardelijk ja aan kantoren naar wonen. Voor specifieke locaties, zoals kantoren die als opvang dienen, wil ze juist een blijvende woonbestemming.

  “BBB vindt het behoud van lokale werkgelegenheid en bedrijfsruimte cruciaal.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Kantoren en bedrijfsruimtes mogen alleen woningen worden als er elders ruimte voor werk bijkomt' (neutraal); p. 11

Volledige vergelijking van deze twee partijen

Waar BVNL en LFD toch uit elkaar gaan

• Elk dorp krijgt een eigen gemeenteloket dat minstens één dag per week open is, ook als dat extra geld kost.BVNL: oneens · LFD: eens

  BVNL Oneens Eén goed bereikbaar centraal loket en digitale dienstverlening

  De partij wil geen loket in ieder dorp vanwege kosten en bureaucratie. Ze wil goede digitale dienstverlening en één centraal loket. Elders noemt ze wel dienstverlening dichtbij inwoners.

  “Gemeenteloketten in ieder dorp zorgen voor extra kosten en bureaucratie.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Gemeenteloketten in alle dorpen instellen'; spanning met Debatstelling 41

  LFD Eens Gemeenteloket in elk dorp, dichtbij de inwoners.

  De partij wil dat gemeentelijke dienstverlening dichtbij blijft en wil gemeenteloketten in alle dorpen. Het aantal openingsdagen noemt ze niet.

  “De LFD wil dat gemeentelijke dienstverlening dichtbij blijft.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Gemeenteloketten in alle dorpen instellen'
• Een referendum is een advies: de gemeenteraad mag na afweging anders besluiten dan de uitslag.BVNL: oneens · LFD: eens

  BVNL Oneens Bindende referenda voor grote lokale besluiten

  De partij wil bindende referenda voor grote lokale besluiten, zodat inwoners rechtstreeks meebeslissen over grote en kostbare besluiten.

  “Bindende referenda voor grote lokale besluiten.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 06 Open, sober en betrouwbaar bestuur

  LFD Eens Raadgevend referendum voor grote omkeerbare besluiten.

  De partij wil dat een raadgevend referendum mogelijk is, aan te vragen met een haalbaar aantal handtekeningen. Een meerderheid kan grondrechten en minderheidsrechten niet zomaar opzijzetten.

  “Bij grote, omkeerbare gemeentelijke besluiten moet een raadgevend referendum mogelijk zijn.”

  Verkiezingsprogramma: p. 11 (I – Inwonersparticipatie)
• Bij nieuwbouw dicht bij een station mag de gemeente veel minder parkeerplaatsen per woning eisen dan nu.BVNL: oneens · LFD: eerder eens

  BVNL Oneens Nieuwbouw krijgt altijd voldoende parkeerplaatsen

  De partij wil dat nieuwbouw altijd voldoende parkeerplaatsen krijgt. Een lagere norm bij stations noemt ze niet.

  “nieuwbouw krijgt altijd voldoende parkeerplaatsen.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 09 Bereikbaarheid

  LFD Eerder eens Geen generieke minimale parkeernorm; appartement zonder parkeerplaats moet kunnen.

  De partij schrijft geen vaste minimumaantallen parkeerplaatsen voor zonder aantoonbare noodzaak; een appartement zonder parkeerplaats moet mogelijk zijn. Parkeerdruk mag wel niet op bestaande wijken worden afgewenteld.

  “De gemeente schrijft geen generieke minimumaantallen parkeerplaatsen voor wanneer daarvoor geen aantoonbare noodzaak bestaat.”

  Verkiezingsprogramma: p. 20 (P – Parkeerbeleid)
• De nieuwe gemeente geeft de dorpen de komende jaren voorrang bij investeringen, ook als plannen in de stad daardoor moeten wachten.BVNL: eerder eens · LFD: oneens

  BVNL Eerder eens Meer investeren in de dorpen, mits het inwoners aantoonbaar ten goede komt

  De partij is het eens met meer investeren in de dorpen, mits het geld aantoonbaar terechtkomt waar inwoners direct profijt hebben. Ze kiest voor eerlijke verdeling en doelmatige besteding, niet automatisch voor meer uitgaven.

  “Eens, mits het geld aantoonbaar terechtkomt waar inwoners er direct profijt van hebben.”

  Reactie van de partij in Hilversums Nieuws: Hilversums Nieuws 05-11-2026: 'De nieuwe gemeente moet meer geld investeren in de dorpen, ook als Hilversum daardoor minder geld overhoudt voor de stad'

  LFD Oneens Geen strijd tussen stad en dorpen; iedereen goede dienstverlening.

  De partij wil dat de herindeling geen financiële strijd tussen stad en dorpen wordt. Iedere inwoner heeft recht op goede dienstverlening, waar die ook woont; ze kiest voor lokaal maatwerk, niet voor bevoordeling van de ene kern.

  “De herindeling mag geen financiële strijd worden tussen stad en dorpen.”

  Reactie van de partij in Hilversums Nieuws: Hilversums Nieuws, 5-11-2026: 'meer geld investeren in de dorpen' (oneens)

Volledige vergelijking van deze twee partijen

Waar BVNL en FVD toch uit elkaar gaan

• De gemeente moet vaker toestaan dat nieuwe woongebouwen duidelijk hoger worden dan de huizen eromheen.BVNL: eens · FVD: oneens

  BVNL Eens Meer bouwhoogte op geschikte locaties toestaan

  De partij wil meer hoogbouw om de woningnood aan te pakken zonder groen op te offeren. Het moet passen bij de omgeving en de schaal van Hilversum.

  “Om de woningnood aan te pakken is meer bouwhoogte op geschikte locaties nodig.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Meer hoogbouw toestaan'

  FVD Oneens Geen hoogbouw; past niet bij het landschap

  De partij wil niet vaker hoogbouw toestaan. De huidige kaders zijn volgens haar genoeg om het aanzicht van het landschap te beschermen.

  “De huidige kaders voldoen om het aanzicht van het landschap te beschermen. Hoogbouw past daar niet bij.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Meer hoogbouw toestaan'
• Leegstaande kantoren en bedrijfspanden mogen woningen worden, ook als er daardoor minder ruimte voor bedrijven overblijft.BVNL: eens · FVD: eerder oneens

  BVNL Eens Leegstaande kantoren snel ombouwen tot woningen, zonder compensatieplicht

  De partij wil leegstaande kantoren snel tot woningen ombouwen en wijst starre compensatieregels af. Ruimte voor werk behoudt ze waar die aantoonbaar nodig is.

  “Leegstaande kantoren moeten snel tot woningen kunnen worden omgebouwd.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Kantoren en bedrijfsruimtes mogen alleen woningen worden als er elders ruimte voor werk bijkomt' (tegen); Programma (web, geen paginanummers), pijler 08

  FVD Eerder oneens Kantoren alleen naar wonen als werkruimte niet verdwijnt

  De partij ziet kansen in het ombouwen van leegstaande kantoren, maar niet ten koste van noodzakelijke bedrijfsruimte en banen. Wonen en ondernemen moeten allebei mogelijk blijven.

  “Geen banen opofferen voor wonen. Leegstaande kantoren kunnen kansen bieden voor woningen, maar niet ten koste van noodzakelijke bedrijfsruimte en werkgelegenheid.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Kantoren en bedrijfsruimtes mogen alleen woningen worden als er elders ruimte voor werk bijkomt' (voor)
• Het geld voor startersleningen kan de gemeente beter besteden aan het laten bouwen van goedkope starterswoningen.BVNL: eerder oneens · FVD: eens

  BVNL Eerder oneens Wil startersleningen behouden, mits verantwoord en tijdelijk

  De partij wil starters met een starterslening helpen een huis te kopen, op voorwaarde dat de regeling financieel verantwoord, tijdelijk en toegankelijk is. Daarnaast wil ze meer betaalbare woningen voor starters bouwen, maar niet in plaats van de lening.

  “Een starterslening kan helpen, mits de regeling financieel verantwoord, tijdelijk en toegankelijk wordt uitgevoerd.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'De gemeente moet starters helpen een huis te kopen met een starterslening.' (voor)

  FVD Eens Liever meer betaalbare woningen dan startersleningen

  De partij wil geen starterslening, omdat die starters met hogere schulden kan opzadelen. Ze zet liever in op meer betaalbare woningen, onder meer koopwoningen van rond de 180.000 euro.

  “Wij zetten liever in op meer betaalbare woningen, zodat starters daadwerkelijk een kans krijgen op een eigen huis.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'De gemeente moet starters helpen een huis te kopen met een starterslening' (tegen)
• Geld uit betaald parkeren mag ook naar fietspaden, groen en openbaar vervoer, en hoeft niet alleen terug naar parkeren.BVNL: eerder eens · FVD: oneens

  BVNL Eerder eens Parkeeropbrengsten terug naar bereikbaarheid, ook fietspaden en OV

  De partij wil de parkeeropbrengsten besteden aan bereikbaarheid in brede zin, met ook fietspaden, OV en wegen. Groen noemt ze daarbij niet.

  “Parkeeropbrengsten gaan terug naar bereikbaarheid; nieuwbouw krijgt altijd voldoende parkeerplaatsen.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 09 Bereikbaarheid

  FVD Oneens Parkeergeld blijft voor parkeren

  De partij wil dat het parkeerbudget uit het mobiliteitsfonds alleen voor parkeren wordt gebruikt en niet voor iets anders.

  “Het budget voor parkeren uit het mobiliteitsfonds moet gebruikt worden voor parkeren, niet voor iets anders.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Investeren in: fietspaden / parkeerplekken'

Volledige vergelijking van deze twee partijen

Standpunten per thema

Wonen en bouwen

• De gemeente moet veel sneller woningen bijbouwen dan nu gepland, ook als buurten daardoor sneller veranderen.Eerder eens Sneller bouwen via eenvoudiger vergunningen en bestemmingsplannen

  De Hilversumse Woonvisie 2021-2030 gaat uit van ongeveer 3.000 nieuwe woningen in tien jaar, gemiddeld zo'n 300 per jaar. Partijen willen dat tempo verhogen (PRO, D66, Volt), ongeveer gelijk houden (Gewoon Hilversum: 300 tot 350 per jaar) of juist een grens stellen. Meer bouwen betekent meer bouwplaatsen, verdichting en drukte in bestaande buurten.

  Eerder eens Sneller bouwen via eenvoudiger vergunningen en bestemmingsplannen

  De partij wil de woningbouw versnellen, vooral door snellere procedures. Ze wil geen grootschalige verstedelijking die het dorpse karakter aantast.

  “Versnel bouw door eenvoudigere vergunningen en aangepaste bestemmingsplannen.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 08 Wonen en woningbouw
• De gemeente bouwt alleen zoveel woningen als de eigen inwoners en hun kinderen nodig hebben.Eerder eens Bouwen naar de behoefte van eigen inwoners, maar wel meer bouwen

  Een deel van de partijen wil 'autonome groei': bouwen voor de kinderen en ouderen van de eigen gemeente. Anderen zien de gemeente als deel van een regio met een groot tekort en willen ook bouwen voor mensen die hier komen werken of studeren, bijvoorbeeld op het Media Park.

  Eerder eens Bouwen naar de behoefte van eigen inwoners, maar wel meer bouwen

  De partij wil bouwen voor de eigen inwoners en hun kinderen. Tegelijk wil ze meer en sneller bouwen en noemt ze groei noodzakelijk, binnen de schaal van het dorp.

  “Bouwen naar de behoefte van eigen inwoners.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 02 Wonen voor eigen inwoners
• De vaste bouwgrens rond de dorpen mag worden verlegd, zodat er aan de dorpsrand nieuwe straten met woningen kunnen komen.Eerder eens Meer woningbouw buiten de bebouwde kom, met respect voor landschap

  Rond de bebouwde kernen van Hilversum en de dorpen van Wijdemeren ligt een grens waarbuiten nauwelijks gebouwd mag worden. De provincie Noord-Holland noemt het gebied daarbinnen 'bestaand stedelijk gebied' en beslist mee over bouwen daarbuiten. Een 'straatje erbij' aan de rand van bijvoorbeeld Kortenhoef of Nederhorst den Berg kan alleen als die grens opschuift. Binnen de grens bouwen betekent verdichten; erbuiten bouwen kost open landschap.

  Eerder eens Meer woningbouw buiten de bebouwde kom, met respect voor landschap

  De partij wil dat woningbouw buiten de bebouwde kom mogelijk wordt, zodat er meer bouwlocaties komen. Ze wil daarbij natuur en landschap respecteren en geen grootschalige verstedelijking.

  “Woningbouw buiten de bebouwde kom moet mogelijk zijn, met respect voor natuur en landschap, zodat er sneller en betaalbaarder gebouwd kan worden.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Meer woningbouw buiten de bebouwde kom toestaan'
• Het open gebied Nederhorst-Noord, aan de noordkant van Nederhorst den Berg, moet open polder blijven in plaats van een woonwijk te worden.Geen standpunt gevonden

  Nederhorst-Noord is een open polder aan de noordkant van Nederhorst den Berg die al jaren wordt genoemd als plek voor een woonwijk van 150 tot 180 woningen. Het gebied is door de provincie aangewezen als leefgebied voor weidevogels, zodat bouwen alleen kan met toestemming van de provincie en natuurcompensatie elders. In 2022 wees de raad van Wijdemeren een plan voor ongeveer 150 woningen daar af; sommige partijen willen de locatie nu opnieuw onderzoeken.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• De gemeente moet vaker toestaan dat nieuwe woongebouwen duidelijk hoger worden dan de huizen eromheen.Eens Meer bouwhoogte op geschikte locaties toestaan

  Hilversum is een tuinstad met vooral lage bebouwing; hoger bouwen gebeurt nu vooral rond het station en het centrum. Hoger bouwen levert meer woningen op dezelfde grond op, maar verandert het aanzien van straat, wijk of dorp.

  Eens Meer bouwhoogte op geschikte locaties toestaan

  De partij wil meer hoogbouw om de woningnood aan te pakken zonder groen op te offeren. Het moet passen bij de omgeving en de schaal van Hilversum.

  “Om de woningnood aan te pakken is meer bouwhoogte op geschikte locaties nodig.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Meer hoogbouw toestaan'
• Hoge woongebouwen horen alleen bij de stations en in het centrum van Hilversum, niet in wijken zoals de Hilversumse Meent.Eerder oneens Hoogbouw per locatie beoordelen, niet beperken tot stations en centrum

  Hilversum bouwt de hoogste gebouwen vooral in het centrum en rond het station, en lager naar de randen. De Omgevingsvisie Hilversum 2040 wil zo ook het zogeheten illusielandschap sparen: vanaf de hei zie je weinig bebouwing boven de bomen uitkomen. Er wordt gediscussieerd over uitzonderingen elders; voor het winkelcentrum van de Meent staat de raad bebouwing tot 25 meter toe.

  Eerder oneens Hoogbouw per locatie beoordelen, niet beperken tot stations en centrum

  De partij wil hoogbouw toestaan waar het past en gewenst is, per locatie beoordeeld, en is niet dogmatisch voor of tegen. Ze steunt bijvoorbeeld uitzonderlijk bouwen tot 25 meter in het centrum van de Meent.

  “Toestaan waar passend en gewenst, niet dogmatisch voor of tegen.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Op enkele plekken, zoals het centrum van de Meent, mag bij uitzondering tot 25 meter hoog worden gebouwd' (voor); Programma (web), Debatstelling 14 Hoogbouw
• Leegstaande kantoren en bedrijfspanden mogen woningen worden, ook als er daardoor minder ruimte voor bedrijven overblijft.Eens Leegstaande kantoren snel ombouwen tot woningen, zonder compensatieplicht

  In Hilversum staan kantoren en bedrijfspanden leeg, en ombouwen tot woningen gaat vaak sneller dan nieuw bouwen. Tegelijk is er weinig ruimte voor bedrijven. Sommige partijen willen dat elke vierkante meter werkruimte die verdwijnt elders terugkomt; een voorstel van die strekking haalde in juni 2026 geen meerderheid in de Hilversumse raad.

  Eens Leegstaande kantoren snel ombouwen tot woningen, zonder compensatieplicht

  De partij wil leegstaande kantoren snel tot woningen ombouwen en wijst starre compensatieregels af. Ruimte voor werk behoudt ze waar die aantoonbaar nodig is.

  “Leegstaande kantoren moeten snel tot woningen kunnen worden omgebouwd.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Kantoren en bedrijfsruimtes mogen alleen woningen worden als er elders ruimte voor werk bijkomt' (tegen); Programma (web, geen paginanummers), pijler 08
• De gemeente spreekt per nieuwbouwproject af hoeveel sociale huur er komt, in plaats van één vast minimumpercentage voor elk project.Eerder eens Geen starre quota voor sociale huur; liever meer bouwen in alle segmenten

  Sinds 1 juli 2026 staat in de wet dat twee derde van alle nieuwbouw betaalbaar moet zijn en 30 procent sociale huur, gerekend per regio en niet per project. Hilversum streeft nu naar minimaal 33 procent sociale huur in elk nieuwbouwproject, met enkele uitzonderingen; Wijdemeren hanteert 33 procent sociale huur of koop. Partijen willen lokaal 30, 33 of 40 procent, of juist geen vaste eis per project. Een hogere eis levert meer sociale huur op per project, maar ontwikkelaars zeggen dat projecten dan moeilijker rondkomen.

  Eerder eens Geen starre quota voor sociale huur; liever meer bouwen in alle segmenten

  De partij wil geen vast verplicht percentage dat projecten vertraagt, en wil in alle segmenten bouwen. Hoe de afspraken per project worden gemaakt, noemt ze niet.

  “Bouw meer woningen, maar voorkom starre quota die projecten vertragen.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), Debatstelling 13 Sociale huur bij nieuwbouw
• De gemeente geeft zoveel vrijkomende sociale huurwoningen als de wet toestaat, de helft, met voorrang aan mensen die hier al wonen of werken.Eerder eens Voorrang voor lokaal gebonden woningzoekenden, maar in principe gelijke behandeling

  De Huisvestingswet laat gemeenten bij hoogstens de helft van de vrijkomende sociale huurwoningen voorrang geven aan mensen met een band met de gemeente, bijvoorbeeld omdat ze er wonen of werken. Nu werkt de regio Gooi en Vechtstreek grotendeels met één regionale wachtlijst en gaat maar een klein deel met lokale voorrang weg. Meer lokale voorrang helpt eigen inwoners, maar verkleint de kans voor woningzoekenden van buiten.

  Eerder eens Voorrang voor lokaal gebonden woningzoekenden, maar in principe gelijke behandeling

  De partij wil voorrang voor jongeren, mantelzorgers en mensen die in Hilversum werken. Ze zegt ook dat iedereen gelijk behandeld moet worden en voorrang alleen in uitzonderlijke situaties past. Een percentage noemt ze niet.

  “Voorrang voor lokaal gebonden woningzoekenden jongeren, mantelzorgers, mensen met werk in Hilversum.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 08 Wonen en woningbouw (spanning met Debatstelling 15)
• De voorrang bij sociale huurwoningen voor mensen met een cruciaal beroep, zoals nu voor zorgmedewerkers, moet verdwijnen.Geen standpunt gevonden

  Hilversum geeft in 2026 en 2027 bij ongeveer 50 sociale huurwoningen voorrang aan mensen die in de zorg werken, als vervolg op een proef die in 2024 begon. In die eerste proef konden ook leraren en agenten voorrang krijgen. Sommige partijen willen de voorrang uitbreiden naar meer beroepen of naar koopwoningen, andere willen haar juist afschaffen zodat alleen inschrijfduur en urgentie tellen.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• Het geld voor startersleningen kan de gemeente beter besteden aan het laten bouwen van goedkope starterswoningen.Eerder oneens Wil startersleningen behouden, mits verantwoord en tijdelijk

  Met een starterslening overbrugt de gemeente het verschil tussen wat een starter bij de bank kan lenen en de prijs van een woning; de lening wordt later terugbetaald. Wijdemeren heeft zo'n lening al; de Hilversumse raad vroeg in november 2025 om te onderzoeken of die er ook in Hilversum kan komen. Tegenstanders vrezen hogere schulden en hogere huizenprijzen en zetten het geld liever in voor goedkope (starters)woningen of premiekoopwoningen.

  Eerder oneens Wil startersleningen behouden, mits verantwoord en tijdelijk

  De partij wil starters met een starterslening helpen een huis te kopen, op voorwaarde dat de regeling financieel verantwoord, tijdelijk en toegankelijk is. Daarnaast wil ze meer betaalbare woningen voor starters bouwen, maar niet in plaats van de lening.

  “Een starterslening kan helpen, mits de regeling financieel verantwoord, tijdelijk en toegankelijk wordt uitgevoerd.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'De gemeente moet starters helpen een huis te kopen met een starterslening.' (voor)
• Bij nieuwbouw dicht bij een station mag de gemeente veel minder parkeerplaatsen per woning eisen dan nu.Oneens Nieuwbouw krijgt altijd voldoende parkeerplaatsen

  Bij elk bouwplan geldt een parkeernorm: het aantal parkeerplaatsen dat per woning moet worden aangelegd. Parkeerplaatsen kosten ruimte en geld; soms mag een ontwikkelaar een deel afkopen met een bijdrage aan het gemeentelijke mobiliteitsfonds. Minder plaatsen eisen maakt bouwen goedkoper en dichter, maar kan de parkeerdruk in de straat verhogen.

  Oneens Nieuwbouw krijgt altijd voldoende parkeerplaatsen

  De partij wil dat nieuwbouw altijd voldoende parkeerplaatsen krijgt. Een lagere norm bij stations noemt ze niet.

  “nieuwbouw krijgt altijd voldoende parkeerplaatsen.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 09 Bereikbaarheid

Verkeer en parkeren

• Het betaald parkeren dat in 2024 en 2025 is ingevoerd in de Hilversumse wijken tot aan de buitenring, wordt weer afgeschaft.Eerder eens Uitbreiding betaald parkeren herzien en zo nodig terugdraaien

  Tussen juli 2024 en mei 2025 is betaald parkeren wijk voor wijk uitgebreid naar heel Hilversum tot en met de buitenring; de raad besloot daartoe in 2023. Bewoners betalen daar nu voor een vergunning en bezoek betaalt een bezoekerstarief. Een onafhankelijk bureau onderzoekt de effecten; de uitkomst komt in 2027. Afschaffen betekent dat die wijken weer vrij parkeren; handhaven betekent dat het beleid hooguit wordt bijgesteld.

  Eerder eens Uitbreiding betaald parkeren herzien en zo nodig terugdraaien

  De partij wil de uitbreiding van betaald parkeren opnieuw bekijken en terugdraaien waar nut, noodzaak en draagvlak ontbreken. Betaald parkeren is voor haar alleen een middel tegen parkeerdruk.

  “Waar nut, noodzaak en draagvlak ontbreken, moet uitbreiding worden teruggedraaid.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'De uitbreiding van betaald parkeren naar meer wijken moet opnieuw worden bekeken en zo nodig worden teruggedraaid' (voor)
• Betaald parkeren komt alleen in een straat of buurt als een meerderheid van de bewoners daar zelf voor kiest.Geen standpunt gevonden

  Nu besluit de gemeente waar betaald parkeren geldt; in 2023 koos de Hilversumse raad ervoor om het in te voeren in alle wijken tot de buitenring. In de dorpen van Wijdemeren is geen betaald parkeren. Een bewonerspeiling als beslissende stap zou betekenen dat een buurt betaald parkeren kan tegenhouden of juist kan aanvragen, ook in de dorpen na de fusie.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• In wijken met betaald parkeren blijft bezoek van bewoners een laag bezoekerstarief betalen, zoals nu.Oneens Bezoek van bewoners moet gratis kunnen parkeren, geen laag tarief

  Bezoek van bewoners betaalt nu een verlaagd bezoekerstarief: in de wijken rond het centrum 50 cent per uur, hoogstens 1,50 euro per dag en na 21.00 uur gratis; in het centrum iets meer. Mantelzorgers kunnen een gratis vergunning krijgen. Het alternatief is helemaal gratis bezoek, bijvoorbeeld met een vast aantal gratis bezoekersuren per huishouden zoals het CDA voorstelt (300 uur per kwartaal); dat kost de gemeente inkomsten.

  Oneens Bezoek van bewoners moet gratis kunnen parkeren, geen laag tarief

  De partij wil dat bewoners zonder extra kosten bezoek kunnen ontvangen. Ze wil een ruime gratis bezoekersregeling in plaats van een laag tarief.

  “Een ruime gratis bezoekersregeling voorkomt dat betaald parkeren sociaal contact en mantelzorg belemmert.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Bezoekers van bewoners moeten gratis kunnen parkeren in wijken met betaald parkeren' (voor)
• Het eerste uur parkeren wordt overal in de gemeente gratis, ook in het centrum van Hilversum.Eerder eens Gratis parkeren terug, bijvoorbeeld de eerste uren in het centrum

  In de betaalde gebieden van Hilversum betaal je vanaf de eerste minuut; in het centrum kost het eerste uur nu 3,20 euro. In de dorpen van Wijdemeren is parkeren gratis. Een gratis eerste uur maakt een korte boodschap of een kort bezoek goedkoper, maar kost parkeergeld en kan leiden tot meer korte autoritjes en zoekverkeer.

  Eerder eens Gratis parkeren terug, bijvoorbeeld de eerste uren in het centrum

  De partij wil dat gratis parkeren op termijn terugkeert en noemt de eerste uren in het centrum als voorbeeld. Parkeren mag geen verdienmodel zijn.

  “Gratis parkeren gedurende bijvoorbeeld de eerste uren kan het centrum aantrekkelijker maken en ondernemers ondersteunen.”

  Reactie van de partij in Hilversums Nieuws: Hilversums Nieuws 29-10-2026: 'Gratis parkeren moet op termijn terugkeren in Hilversum' (eens)
• Bewoners krijgen hun eerste parkeervergunning gratis.Eerder eens Bewoners en bezoek zo veel mogelijk vrij laten parkeren

  Bewoners in betaald-parkeergebied betalen nu per jaar voor een vergunning (het 'schiltarief'); een tweede auto kost meer. De tarieven zijn onlangs verlaagd. Een gratis eerste vergunning kost de gemeente vergunningsinkomsten.

  Eerder eens Bewoners en bezoek zo veel mogelijk vrij laten parkeren

  De partij wil dat bewoners en bezoekers zo veel mogelijk vrij kunnen parkeren, zeker buiten de drukste delen van het centrum, met een eenvoudig vergunningssysteem met zo min mogelijk beperkingen. Een gratis eerste vergunning noemt ze niet letterlijk.

  “Bewoners en bezoekers moeten zoveel mogelijk vrij kunnen parkeren, zeker buiten de drukste delen van het centrum.”

  Afgeleid uit wat de partij over een verwant punt zegt: MijnStem: 'Betaald parkeren in het centrum en de wijken van Hilversum' (0 = terugdringen); programma pijler 06 en debatstelling 7 'Parkeervergunningen'
• Geld uit betaald parkeren mag ook naar fietspaden, groen en openbaar vervoer, en hoeft niet alleen terug naar parkeren.Eerder eens Parkeeropbrengsten terug naar bereikbaarheid, ook fietspaden en OV

  Wat de gemeente met de opbrengst van betaald parkeren doet, beslist de gemeenteraad bij de begroting; het geld is niet vastgelegd voor parkeren. Daarnaast heeft Hilversum een mobiliteitsfonds, gevuld met bijdragen van bouwers die parkeerplaatsen afkopen, dat al aan parkeren, fiets en openbaar vervoer mag worden besteed. De vraag is of parkeergeld alleen terug moet naar parkeervoorzieningen zoals garages en P+R, of ook naar fietsroutes, groen en bussen.

  Eerder eens Parkeeropbrengsten terug naar bereikbaarheid, ook fietspaden en OV

  De partij wil de parkeeropbrengsten besteden aan bereikbaarheid in brede zin, met ook fietspaden, OV en wegen. Groen noemt ze daarbij niet.

  “Parkeeropbrengsten gaan terug naar bereikbaarheid; nieuwbouw krijgt altijd voldoende parkeerplaatsen.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 09 Bereikbaarheid
• Als een straat te smal is voor allebei, maakt de gemeente plaats voor een veilig fietspad, ook als daarvoor parkeerplaatsen verdwijnen.Eerder oneens Fietspaden belangrijk, maar parkeerplaatsen niet opofferen

  In veel Hilversumse straten en op dorpswegen is te weinig ruimte voor een vrijliggend fietspad én parkeren langs de weg. Bij herinrichting moet de gemeente kiezen wat voorgaat.

  Eerder oneens Fietspaden belangrijk, maar parkeerplaatsen niet opofferen

  De partij wil fietspaden binnen de bebouwde kom uitbreiden, maar kiest bij investeringen eerder voor parkeerplekken dan voor fietspaden. De auto mag volgens haar niet worden weggejaagd en er moeten voldoende parkeerplaatsen blijven.

  “Fietspaden zijn belangrijk, maar de auto mag niet worden weggejaagd. Investeringen moeten zorgen voor keuzevrijheid en voldoende parkeerplaatsen.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Maak een keuze. Investeren in: fietspaden of parkeerplekken' (78, richting parkeerplekken)
• Het centrum van Hilversum wordt autoluw: auto's parkeren in garages aan de rand en de binnenstad is voor voetgangers en fietsers.Eerder oneens Ruimte voor auto, fiets, OV en voetganger; geen autoluw centrum

  Auto's rijden nu via de centrumring naar parkeergarages als Hilvertshof en Gooiland, midden in het centrum. Plannen voor een autoluw centrum gaan over minder doorgaand autoverkeer, meer ruimte op straten en pleinen voor voetgangers en fietsers en op termijn garages aan de rand.

  Eerder oneens Ruimte voor auto, fiets, OV en voetganger; geen autoluw centrum

  De partij wil in het centrum geen keuze voor één vervoersmiddel en wil voldoende parkeren. Parkeren aan de rand vindt ze positief als het vrijwillig is en de bereikbaarheid ondersteunt.

  “Ruimte voor auto, fiets, OV en voetganger. Geen ideologische keuze voor één vervoersmiddel.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), Debatstelling 6 Inrichting stedelijke infrastructuur (en 8)
• Bestelbussen en vrachtauto's op diesel of benzine blijven welkom in het centrum van Hilversum.Eens Geen zero-emissiezone; elk RDW-goedgekeurd voertuig blijft welkom

  Hilversum heeft een zero-emissiezone onderzocht: een gebied binnen de centrumring waar vanaf 2027 alleen bestel- en vrachtauto's zonder uitstoot in zouden mogen. In april 2025 wees de gemeenteraad dat voorstel af; er ligt nu geen nieuw plan. Eens betekent: er komt ook later geen zone; oneens: de nieuwe raad komt met een nieuw voorstel.

  Eens Geen zero-emissiezone; elk RDW-goedgekeurd voertuig blijft welkom

  De partij wil geen zero-emissiezones. Ze wil schoner vervoer stimuleren zonder verboden.

  “Géén zero-emissiezones elk RDW-goedgekeurd voertuig blijft welkom in Hilversum.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 09 Bereikbaarheid; Stemgids: zero-emissiezone (tegen)
• 30 km/u hoort in woonstraten en bij scholen; op doorgaande wegen in de bebouwde kom blijft 50 km/u.Eens 30 km/u waar het past, geen algemene verlaging in de bebouwde kom

  Binnen de bebouwde kom is 50 km/u de wettelijke norm; de gemeente kan op haar eigen wegen met een verkeersbesluit 30 km/u instellen. Steeds meer gemeenten maken 30 km/u de standaard, met 50 alleen op een paar hoofdroutes. Hilversum voert op delen van de centrumring en bijvoorbeeld de Minckelersstraat al 30 km/u in; de vraag is of dat ook moet op wegen als de buitenring en de doorgaande dorpswegen.

  Eens 30 km/u waar het past, geen algemene verlaging in de bebouwde kom

  De partij vindt 30 km/u passend in woonwijken, bij scholen en in drukke centra. Een algemene norm voor de hele bebouwde kom wijst ze af omdat die de doorstroming beperkt.

  “30 km/u kan passend zijn in woonwijken, rond scholen en drukke centra, maar een algemene norm voor de hele bebouwde kom beperkt de doorstroming onnodig”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Maximumsnelheid van 30 km/u invoeren in de bebouwde kom'
• Op smalle dorpswegen zoals Noordereinde, Zuidereinde en de Kortenhoefsedijk komt nu al 30 km/u, ook voordat de weg is aangepast.Eerder oneens 30 km/u alleen waar veiligheid dat aantoont; eerst de weg aanpassen

  Op de smalle wegen in 's-Graveland, Kortenhoef en langs de Loosdrechtse dijken delen auto's, fietsers en voetgangers vaak dezelfde rijbaan. Het Mobiliteitsplan Wijdemeren wil op een deel van die wegen 30 km/u; op een stuk van het Noordereinde geldt dat al, maar herinrichting kost tijd en geld. Een voorstel om op het Zuidereinde direct 30 km/u in te voeren, kreeg in 2025 geen meerderheid. De keuze is: eerst een lagere limiet, of wachten tot de weg erop is ingericht.

  Eerder oneens 30 km/u alleen waar veiligheid dat aantoont; eerst de weg aanpassen

  De partij wil niet meteen 30 km/u op dorpsstraten. Ze wil dat gericht invoeren waar de veiligheid dat aantoonbaar vereist en waar nodig eerst de weg aanpassen.

  “Voer 30 km/u gericht in waar veiligheid dit aantoonbaar vereist en pas waar nodig eerst de weg aan.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Op drukke dorpsstraten ... meteen 30 kilometer per uur invoeren, ook als de weg nog niet is aangepast' (tegen)

Klimaat en energie

• De gemeente schrapt haar eigen klimaatdoelen en jaartallen en houdt zich alleen aan wat het Rijk verplicht stelt.Eerder eens Geen extra lokale klimaatambities bovenop de landelijke doelen

  Gemeenten mogen eigen klimaatdoelen stellen bovenop landelijke afspraken, zoals een jaartal voor klimaatneutraal, tussendoelen voor aardgasvrij of de opwekdoelen in de Regionale Energiestrategie (RES). In maart 2026 vroeg de Hilversumse raad het college om een routekaart naar een aardgasvrije gemeente in 2050, met meetbare tussendoelen. Schrappen geeft minder verplichtingen en juridische risico's, maar ook minder houvast om voortgang te meten.

  Eerder eens Geen extra lokale klimaatambities bovenop de landelijke doelen

  De partij wil geen lokale ambities boven de landelijke doelen omdat die de lasten verhogen. Ze wil de gemeentelijke gebouwen wel zelf eerst verduurzamen en noemt klimaatneutraal maken haalbaar en betaalbaar.

  “Extra lokale ambities bovenop landelijke doelen leiden vaak tot hogere lasten voor inwoners en ondernemers”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'De gemeente eerder dan 2050 klimaatneutraal maken'
• De nieuwe gemeente spreekt af dat zij in 2040 klimaatneutraal is, tien jaar eerder dan het landelijke doel.Oneens Niet eerder dan 2050 klimaatneutraal; geen extra lokale ambitie

  Landelijk is afgesproken dat Nederland in 2050 klimaatneutraal is; Hilversum en Wijdemeren gingen ook uit van uiterlijk 2050. Een aantal partijen wil dat de nieuwe gemeente sneller gaat. Een eerder jaartal betekent dat besparen, duurzaam opwekken en van het aardgas af sneller moeten, met meer kosten en inzet op korte termijn.

  Oneens Niet eerder dan 2050 klimaatneutraal; geen extra lokale ambitie

  De partij wil niet vroeger dan het landelijke doel klimaatneutraal zijn. Extra lokale ambities leiden volgens haar tot hogere lasten zonder aantoonbaar effect.

  “Extra lokale ambities bovenop landelijke doelen leiden vaak tot hogere lasten voor inwoners en ondernemers, zonder aantoonbaar extra effect op het klimaat.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'De gemeente eerder dan 2050 klimaatneutraal maken'
• Vóór 2030 weet elke wijk en elk dorp wanneer en op welke manier het van het aardgas af gaat.Oneens Geen gemeentelijk stappenplan voor van het gas af

  De nieuwe raad moet uiterlijk eind 2027 een warmteprogramma vaststellen: het plan voor de overstap van aardgas naar bijvoorbeeld een warmtepomp of een warmtenet, buurt voor buurt. Een politieke keuze is of daarin per wijk en dorp een tijdpad komt. Een tijdpad geeft duidelijkheid, maar zet ook druk op bewoners die nog niet willen of kunnen overstappen.

  Oneens Geen gemeentelijk stappenplan voor van het gas af

  De partij wil geen gemeentelijk plan met tussendoelen dat inwoners onder druk zet. Ze wil dat verduurzaming vrijwillig, haalbaar en betaalbaar blijft.

  “Geen gemeentelijk stappenplan dat inwoners onder druk zet tot onbetaalbare verbouwingen.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'plan met duidelijke tussendoelen ... in 2050 van het aardgas af' (tegen)
• Warmtenetten laat de gemeente over aan bedrijven en energiecoöperaties, zonder er zelf geld in te steken of risico te lopen.Geen standpunt gevonden

  Op een aantal plekken worden warmtenetten voorbereid of onderzocht, zoals in de Hilversumse Meent en met warmte uit de rioolwaterzuivering Horstermeer voor wijken in Nederhorst den Berg en Kortenhoef. Sommige partijen willen dat de gemeente zelf (mede-)eigenaar wordt van een publiek warmtebedrijf, zodat zij kan sturen op prijs en duurzame bronnen. Andere vinden dat te riskant voor de gemeentekas.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• Ook als omwonenden ervoor zijn, blijft de gemeente zich verzetten tegen grote windturbines in en vlak bij de gemeente.Eerder oneens Windturbines alleen bij lokaal draagvlak en aantoonbare meerwaarde

  De provincie Utrecht onderzoekt of er grote windturbines kunnen komen in de Hoeker- en Garstenpolder, direct tegenover Nederhorst den Berg; hoe hoog en hoeveel staat nog niet vast. De raad van Wijdemeren sprak zich er in 2025 en 2026 tegen uit. Sommige partijen wijzen grote windturbines hier altijd af, andere willen het laten afhangen van wat omwonenden ervan vinden. De gemeente kan zo'n draagvlakmeting zelf organiseren en meewegen, maar de provincie Utrecht beslist over deze plek.

  Eerder oneens Windturbines alleen bij lokaal draagvlak en aantoonbare meerwaarde

  De partij wil geen vast verzet tegen grote windturbines als omwonenden ze steunen: ze wil ze toestaan bij lokaal draagvlak en meerwaarde. Elders zegt ze nee tegen windturbines op onbebouwd gebied, wat hiermee schuurt.

  “Alleen bij lokaal draagvlak en aantoonbare meerwaarde.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), Debatstelling 25 Windturbines in het buitengebied (spanning met pijler 09: 'op onbebouwd gebied nee')
• Boeren mogen een kleine windmolen bij hun bedrijf zetten om er hun eigen stroom mee op te wekken.Geen standpunt gevonden

  Tegen grote windturbines, zoals die worden onderzocht tegenover Nederhorst den Berg, is in de nieuwe gemeente veel verzet. Een kleine windmolen op een boerenerf is veel lager, levert minder stroom en valt minder op in het landschap. De provincie Noord-Holland staat kleine molens tot 15 meter ashoogte onder voorwaarden toe; de gemeente beslist of en waar dat mag.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• Op boerenland mogen zonnepanelen komen, als de grond daarnaast gewoon voor landbouw gebruikt blijft.Eerder oneens Geen zonneparken op onbebouwd gebied

  Bijna alle partijen willen eerst zonnepanelen op daken. De vraag is of daarnaast ook in de polders en weilanden panelen mogen komen. Een tussenvorm is dat panelen boven of tussen gewassen of weidegrond staan, zodat de boer de grond blijft gebruiken. Waar dat mag, beslist de gemeente in het omgevingsplan.

  Eerder oneens Geen zonneparken op onbebouwd gebied

  De partij zegt nee tegen zonneparken op onbebouwd gebied. Panelen op daken en bebouwing steunt ze mits er lokaal draagvlak is.

  “Isolatie en zonnepanelen op bebouwing ja mits lokaal draagvlak. Windturbines en zonneparken op onbebouwd gebied nee.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 09 Bereikbaarheid, schone leefomgeving en realistische duurzaamheid
• De gemeente laat onderzoeken of er in de regio een kleine kerncentrale kan komen.Eens Onderzoek naar een kleine kerncentrale in de regio

  In november 2025 vroeg de Hilversumse raad om te verkennen of een kleine modulaire kernreactor (SMR) in Hilversum of de regio mogelijk is. Na een eerste verkenning besloot het college in juni 2026 niet verder te onderzoeken: de techniek is nog niet klaar voor de markt en er is geen geschikte plek. De nieuwe raad kan het onderzoek weer oppakken of het dossier sluiten.

  Eens Onderzoek naar een kleine kerncentrale in de regio

  De partij wil objectief laten onderzoeken of een kleine kerncentrale mogelijk is, op haalbaarheid, veiligheid, kosten en regionale mogelijkheden.

  “Onderzoek objectief de haalbaarheid, veiligheid, kosten en regionale mogelijkheden van een kleine kerncentrale.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'De gemeente moet laten onderzoeken of een kleine kerncentrale ... mogelijk is' (voor)
• Het omgevingsplan van de gemeente houdt alvast een plek vrij waar later een kleine kerncentrale kan komen.Geen standpunt gevonden

  Ook partijen die onderzoek naar een kleine kerncentrale steunen, verschillen over de volgende stap. Een plek vrijhouden in het omgevingsplan betekent dat daar voorlopig niets anders gebouwd wordt. De vergunning voor een kerncentrale geeft het Rijk, en het college zag in 2026 nog geen geschikte plek in de regio.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• Bij code oranje of rood van de Stookwijzer is hout stoken in kachels en open haarden in de gemeente verboden.Geen standpunt gevonden

  Houtrook geeft fijnstof en klachten bij buren, maar veel inwoners verwarmen (deels) met hout. De Stookwijzer geeft per dag aan of het weer stoken extra schadelijk maakt (code oranje of rood). In juli 2025 wees de Hilversumse raad een motie af om regels tegen houtstook vanaf 2028 voor te bereiden; sommige partijen willen een stookverbod bij code oranje of rood.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

Natuur, groen en water

• De gemeente steunt natuurbeheerders als zij kwetsbare stukken heide, bos of plas tijdelijk afsluiten voor bezoekers.Eerder oneens Kwetsbare natuur beschermen, maar afsluitingen zo veel mogelijk voorkomen

  Het Goois Natuurreservaat en Natuurmonumenten beheren veel heide, bos en plassengebied in de gemeente. Zij sluiten soms paden of gebieden af om planten en dieren rust te geven, wat tot discussie met inwoners leidt. De gemeente is geen beheerder, maar neemt deel in het bestuur van het Goois Natuurreservaat; in 2024 vroeg de Hilversumse raad daar om natuurbehoud en vrije toegang even zwaar te laten wegen.

  Eerder oneens Kwetsbare natuur beschermen, maar afsluitingen zo veel mogelijk voorkomen

  De partij wil kwetsbare natuur beschermen, maar vindt dat wandelen en recreëren even zwaar moeten wegen en wil onnodige afsluitingen voorkomen. Natuurgebieden moeten zo veel mogelijk toegankelijk blijven; in het plassengebied kiest ze eerder voor recreatie dan voor rust.

  “Bescherm kwetsbare natuur, maar voorkom onnodige afsluitingen. Wandelen, paardrijden, honden uitlaten en recreëren moeten zoveel mogelijk toegankelijk blijven.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'In de natuurgebieden rond de stad moet vrij wandelen en recreëren net zo zwaar wegen als het beschermen van de natuur' (voor); MijnStem plassengebied (19, richting recreatie)
• Op de Loosdrechtse Plassen moet het snelvaren en waterskiën stoppen.Geen standpunt gevonden

  Op de Loosdrechtse Plassen mag je normaal maximaal 12 km/u varen. Met een ontheffing van de gemeente mag op aangewezen delen harder worden gevaren, tot 60 km/u, bijvoorbeeld om te waterskiën; op zomerse weekenden overdag niet. Na de fusie beslist de nieuwe gemeente over die regels. Voorstanders van stoppen wijzen op natuur en veiligheid, tegenstanders op watersport, vakantie en werkgelegenheid.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• Booteigenaren en toeristen gaan via gemeentebelastingen meer meebetalen aan schoon water en natuur in het plassengebied.Eerder oneens Toeristenbelasting terughoudend gebruiken, niet als melkkoe

  Hilversum en Wijdemeren heffen toeristenbelasting op overnachtingen. Wijdemeren heeft daarnaast een belasting op overnachten op boten en sinds 2026 een kleine belasting op het verhuren van motorboten (volgens de VVD zo'n 75.000 euro per jaar). Na de fusie moeten deze belastingen gelijkgetrokken worden. De vraag is of bezoekers en booteigenaren meer moeten bijdragen aan het onderhoud van water en natuur.

  Eerder oneens Toeristenbelasting terughoudend gebruiken, niet als melkkoe

  De partij wil terughoudend omgaan met toeristenbelasting en die niet als melkkoe gebruiken, in lijn met haar wens voor lage lokale lasten. Over belasting op boten zegt ze niets.

  “Terughoudend mee omgaan en niet als melkkoe gebruiken.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), debatstelling 44 'Toeristenbelasting'
• Om meer woningen te bouwen mag de gemeente kleine stukken openbaar groen in wijken en dorpen bebouwen.Eerder oneens Groen opofferen is niet de eerste oplossing voor woningnood

  In Hilversum is in 2024 afgesproken dat in de meest versteende buurten het aandeel openbaar groen niet verder mag dalen. Tegelijk is er grote woningnood en wordt gezocht naar bouwplekken, ook op kleine groenstroken of grasvelden. De keuze is of zulk groen mag wijken voor woningen.

  Eerder oneens Groen opofferen is niet de eerste oplossing voor woningnood

  De partij wil groen niet opofferen voor woningen en wil in buurten met weinig groen bestaand groen behouden. Ze wil bouwen via snellere procedures en ombouw van leegstand, en alleen elders gecompenseerd groen opgeven bij een betere inrichting.

  “Oneens. Hilversum heeft woningen nodig, maar groen opofferen is niet de eerste oplossing.”

  Reactie van de partij in Hilversums Nieuws: Hilversums Nieuws 22-10-2026: 'Hilversum moet desnoods groen opofferen om woningnood aan te pakken' (oneens)
• Bij elk nieuwbouwplan is de groennorm 3-30-300 verplicht, ook als er daardoor minder woningen passen.Geen standpunt gevonden

  De 3-30-300-norm betekent: vanuit elk huis drie bomen zien, 30 procent van de buurt onder bladerdak en binnen 300 meter een park of groene plek. Veel partijen noemen de norm als richtlijn of ambitie. De vraag is of hij een harde eis wordt die voorgaat op het aantal woningen.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• Een boom mag wijken voor een bouw- of wegenplan, als er in de buurt een stevige nieuwe boom voor terugkomt.Eerder eens Groen behouden, tenzij het volledig in de buurt wordt gecompenseerd

  Voor het kappen van grotere bomen is vaak een vergunning nodig: in Hilversum voor bomen vanaf 30 centimeter stamdoorsnede, in Wijdemeren voor bomen die op een speciale 'Groene Kaart' staan. Bij bouw- en wegenplannen sneuvelen regelmatig bomen, met een herplantplicht als compensatie. Partijen verschillen over de vraag of herplant genoeg is of dat bestaande bomen in principe moeten blijven staan.

  Eerder eens Groen behouden, tenzij het volledig in de buurt wordt gecompenseerd

  De partij wil bestaand groen in principe behouden. Het mag alleen wijken als er een aantoonbaar betere inrichting ontstaat en het verloren groen volledig in de buurt wordt gecompenseerd.

  “Behoud bestaand groen, tenzij een aantoonbaar betere inrichting ontstaat en verloren groen volledig in de buurt wordt gecompenseerd.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'In buurten met weinig groen mag er geen openbaar groen meer verdwijnen.' (voor)
• In woonwijken maait de gemeente het groen vaker, zodat het er verzorgd uitziet, ook als er dan minder bloemen en insecten zijn.Eens Verzorgd maaibeleid; biodiversiteit mag niet tot verloedering leiden

  Hilversum maait op veel plekken minder vaak om bloemen, bijen en vlinders kansen te geven. Sommige inwoners vinden plantsoenen en bermen daardoor rommelig of onveilig. De gemeente bepaalt zelf hoe vaak en waar zij maait.

  Eens Verzorgd maaibeleid; biodiversiteit mag niet tot verloedering leiden

  De partij wil een praktisch en verzorgd maaibeleid. Biodiversiteit mag niet leiden tot verloederde wijken.

  “Praktisch en verzorgd. Biodiversiteit mag niet leiden tot verloederde wijken.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), Debatstelling 11 Maaibeleid
• In de polders bij de plassen moet een deel van de landbouwgrond nieuwe natuur worden.Oneens Landbouwgrond behouden; niet steeds meer grond naar natuur

  Met het Gebiedsakkoord Oostelijke Vechtplassen (2017) is afgesproken dat er tot 2027 honderden hectares nieuwe natuur bij komen, onder meer bij Kortenhoef, de Weersloot en de Ster van Loosdrecht. Dat gaat vaak ten koste van weidegrond. De provincie heeft het voortouw; de gemeente kan meewerken, aanjagen of afremmen.

  Oneens Landbouwgrond behouden; niet steeds meer grond naar natuur

  De partij wil dat boeren hun grond kunnen blijven gebruiken. Natuur is belangrijk, maar er mag niet steeds meer landbouwgrond verdwijnen.

  “Natuur is belangrijk, maar mag niet betekenen dat steeds meer landbouwgrond verdwijnt.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'In het buitengebied meer ruimte geven aan: landbouw / natuur' (0 = landbouw)
• De gemeente verzet zich tegen strengere stikstofregels voor boeren bij de plassen, ook als de natuur daardoor trager herstelt.Geen standpunt gevonden

  Het kabinet presenteerde in juni 2026 stikstofplannen met extra regels voor boeren in zones van 500 of 1.000 meter rond kwetsbare natuur. Welke gebieden en boeren precies onder die regels vallen, is nog niet besloten. De regels komen van Rijk en provincie, maar de gemeente kan meewerken, ruimte bieden voor andere inkomsten of bezwaar maken.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

Zorg, welzijn en armoede

• Alleen inwoners met een inkomen op bijstandsniveau krijgen nog minimaregelingen, zoals hulp bij schoolkosten, sport of de collectieve zorgverzekering.Eerder oneens Armoederegelingen ook voor inwoners boven bijstandsniveau, tot 130%

  Hilversum en Wijdemeren geven minimaregelingen, zoals hulp bij schoolkosten, sport of de collectieve zorgverzekering, aan inwoners met een inkomen tot 130% van het sociaal minimum. Daardoor krijgen ook werkenden met een laag loon en mensen net boven de bijstand deze hulp. Na de fusie worden de regelingen samengevoegd. Een lagere grens kost minder geld en maakt meer verdienen aantrekkelijker; de huidige grens helpt ook mensen die net boven de bijstand zitten.

  Eerder oneens Armoederegelingen ook voor inwoners boven bijstandsniveau, tot 130%

  De partij wil dat ook werkenden net boven bijstandsniveau ondersteuning krijgen, tot ongeveer 130% van dat niveau.

  “Wie werkt of net boven het bijstandsniveau zit, verdient ook ondersteuning.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Armoederegelingen voor inwoners op: bijstandsniveau / 130%'
• De geplande besparing van miljoenen op de jeugdzorg in 2029 en 2030 gaat door.Oneens Niet bezuinigen op jeugdzorg; wel op bureaucratie en overhead

  De kosten van jeugdzorg stijgen al jaren, en het Rijk geeft gemeenten vanaf 2028 minder geld omdat het verwacht dat die kosten dalen. In de voorjaarsnota 2026 van Hilversum staat een besparing op jeugdzorg van ongeveer 1 miljoen euro in 2029 en 2 miljoen euro per jaar vanaf 2030, na eerst te investeren in buurtteams, hulp in groepen en meer lichte hulp dichtbij school en gezin. Een voorstel om die besparing te schrappen kreeg in juli 2026 geen meerderheid.

  Oneens Niet bezuinigen op jeugdzorg; wel op bureaucratie en overhead

  De partij wil niet miljoenen op jeugdzorg bezuinigen en wil de versobering stoppen. Ze wil wel besparen op bureaucratie, versnippering en overhead.

  “Bespaar op bureaucratie, versnippering en overhead, niet op noodzakelijke zorg.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'De gemeente mag niet miljoenen bezuinigen op de jeugdzorg' (voor)
• De gemeente scheldt de eigen bijdrage voor Wmo-hulp kwijt voor inwoners met een inkomen tot 130% van het sociaal minimum.Eerder eens Versobering Wmo stoppen; armoederegelingen tot ruim boven bijstand

  Wie hulp uit de Wmo krijgt, zoals huishoudelijke hulp, begeleiding of een hulpmiddel, betaalt een eigen bijdrage: nu een vast bedrag per maand. Hilversum schold die bijdrage eerder kwijt voor lage inkomens; voorstellen in 2024 en 2025 om dat te behouden of terug te brengen kregen geen meerderheid. Kwijtschelding kost de gemeente geld dat elders gevonden moet worden.

  Eerder eens Versobering Wmo stoppen; armoederegelingen tot ruim boven bijstand

  De partij wil de versobering van onder meer de Wmo en het armoedebeleid stoppen en armoederegelingen laten gelden tot boven het bijstandsniveau, richting 130 procent. Over kwijtschelding van de Wmo-bijdrage zegt ze niets letterlijk; elders wil ze armoedesteun gericht op zelfredzaamheid.

  “Armoederegelingen tot 130% voorkomen dat werken wordt bestraft en helpen inwoners die moeite hebben om rond te komen.”

  Afgeleid uit wat de partij over een verwant punt zegt: MijnStem: 'Maak een keuze. Armoederegelingen voor inwoners op' (68, richting 130%); programma pijler 10
• Lichte hulp, zoals huishoudelijke hulp of dagbesteding, is zoveel mogelijk zonder aanvraag en beoordeling te krijgen, ook als die hulp minder op maat is.Eerder oneens Huishoudelijke hulp voor wie het echt nodig heeft, snel op maatwerk

  Bij de Wmo kan de gemeente hulp regelen als 'algemene voorziening' (vrij binnenlopen, voor iedereen hetzelfde, zonder indicatie) of als maatwerk na een persoonlijk onderzoek en besluit. Hilversum biedt bijvoorbeeld sinds 2025 lichte dagbesteding aan zonder aanvraag of indicatie. Algemene voorzieningen zijn sneller en goedkoper; maatwerk past beter bij de persoon en geeft meer rechten om bezwaar te maken.

  Eerder oneens Huishoudelijke hulp voor wie het echt nodig heeft, snel op maatwerk

  De partij wil huishoudelijke hulp toegankelijk houden voor wie het echt nodig heeft en wachtlijsten wegwerken met minder bureaucratie en snellere, gemotiveerde besluiten op maatwerk. Ze kiest dus voor sneller maatwerk, niet voor hulp zonder beoordeling.

  “Wachtlijsten weg door minder bureaucratie en snellere, gemotiveerde besluiten op maatwerk.”

  Afgeleid uit wat de partij over een verwant punt zegt: Programma (web, geen paginanummers), pijler 10 'Zorg en onderwijs'; debatstelling 34 'Ondersteuning huishoudelijke hulp'
• Per wijk of dorp werkt de gemeente met één vaste zorgaanbieder voor jeugdhulp en Wmo, ook als inwoners dan minder te kiezen hebben.Geen standpunt gevonden

  De gemeente koopt jeugdhulp en Wmo-hulp in bij veel verschillende zorgbedrijven. Een voorstel uit 2022 om het aantal aanbieders terug te dringen kreeg geen meerderheid. Minder aanbieders geeft vaste gezichten en meer grip op kwaliteit en kosten. Meer aanbieders geeft inwoners keuze, bijvoorbeeld voor zorg die bij hun geloof of situatie past, en uitwijkmogelijkheden bij wachtlijsten.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• Wie bijstand krijgt en kan werken, moet iets terugdoen voor de samenleving, zoals vrijwilligerswerk.Geen standpunt gevonden

  De Participatiewet geeft gemeenten de mogelijkheid om van mensen in de bijstand een tegenprestatie te vragen, zoals vrijwilligerswerk of klussen in de buurt. Gemeenten bepalen zelf of en hoe streng ze dat toepassen. Voorstanders zien het als wederkerigheid; tegenstanders als dwang die mensen niet helpt aan werk.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• In elk dorp en elke wijk zonder buurthuis zorgt de gemeente voor een ontmoetingsplek, en betaalt zij die.Eerder oneens Bewoners organiseren buurthuizen zelf; gemeente faciliteert waar nodig

  Niet elke wijk of elk dorp heeft een buurthuis of dorpshuis; in sommige dorpen draaien plekken zoals de Buurtkamer 3D (Kortenhoef, 's-Graveland, Ankeveen) op vrijwilligers. Een ontmoetingsplek helpt tegen eenzaamheid, maar kost geld voor ruimte en begeleiding. De keuze is of de gemeente dat overal regelt en betaalt, of overlaat aan bewoners waar die behoefte er is.

  Eerder oneens Bewoners organiseren buurthuizen zelf; gemeente faciliteert waar nodig

  De partij vindt dat de gemeente niet in elke wijk een buurthuis hoeft te openen. Bewoners kunnen het zelf organiseren en dragen, en de gemeente faciliteert waar nodig.

  “De gemeente hoeft niet in iedere wijk een buurthuis te openen.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'In alle wijken en dorpen een buurthuis openen'
• De gemeente beoordeelt de subsidie van buurthuizen en wijkcentra elk jaar opnieuw, op basis van wat ze hebben bereikt.Midden Meerjarig kan bij succes, maar met prestaties en evaluatie

  Wijk- en buurtcentra krijgen nu elk jaar opnieuw subsidie en moeten die elk jaar aanvragen en verantwoorden. Een voorstel om ze voor vijf jaar subsidie te geven kreeg in november 2025 geen meerderheid. Jaarlijks toetsen geeft de raad grip op het geld; meerjarige subsidie geeft vrijwilligers zekerheid en minder papierwerk.

  Midden Meerjarig kan bij succes, maar met prestaties en evaluatie

  De partij ziet voordeel in meerjarige zekerheid voor succesvolle buurtcentra, maar wil geen automatische subsidie. Ze wil heldere prestaties en periodieke evaluatie met de mogelijkheid bij te sturen.

  “Meerjarige zekerheid kan goed zijn voor aantoonbaar succesvolle buurtcentra, maar geen automatische subsidie voor vijf jaar.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Wijk- en buurtcentra moeten voor vijf jaar subsidie krijgen in plaats van voor één jaar' (neutraal)

Veiligheid en handhaving

• Als er extra geld komt voor veiligheid, gaat dat liever naar meer jongerenwerkers dan naar meer boa's.Eerder oneens Meer wijkagenten en boa's en directe handhaving boven preventie

  Boa's zijn handhavers van de gemeente: zij spreken mensen aan en kunnen boetes geven. Jongerenwerkers zoeken jongeren op en proberen overlast te voorkomen voordat die ontstaat. Het geld voor veiligheid is beperkt, dus partijen moeten kiezen waar het meeste heen gaat.

  Eerder oneens Meer wijkagenten en boa's en directe handhaving boven preventie

  De partij wil meer wijkagenten en boa's en bezuinigt daar niet op. Ze wil minder vrijblijvende preventiecampagnes en meer directe handhaving, en noemt jongerenwerk niet.

  “Meer wijkagenten en boa's die de buurt kennen bezuinigen op boa's is uitgesloten.”

  Afgeleid uit wat de partij over een verwant punt zegt: Programma (web, geen paginanummers), pijler 07 Veiligheid als fundament
• Boa's besteden hun tijd vooral aan ernstige overlast en intimidatie, en minder aan foutparkeren, hondenpoep en andere kleine overtredingen.Geen standpunt gevonden

  Het aantal boa's is beperkt, dus de gemeente kiest waar zij op letten. Nu schrijven boa's ook bonnen voor kleine overtredingen zoals verkeerd parkeren of hondenpoep. Deze keuze gaat over de prioriteit: zware overlast eerst, of ook de kleine ergernissen streng aanpakken.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• De gemeente hangt ook buiten het centrum camera's op, op plekken waar vaak overlast is.Eerder eens Camera's op hotspots van overlast en criminaliteit, met waarborgen

  In het uitgaansgebied van Hilversum hangen camera's die de politie gebruikt; de raad stemde in 2023 in met verlenging tot 2028. De burgemeester besluit waar camera's komen, binnen de regels die de raad stelt. De vraag is of camera's ook naar andere overlastplekken moeten komen, zoals tunnels of plekken waar vaak ongeregeldheden zijn. Voorstanders wijzen op opsporing en afschrikking, tegenstanders op privacy en het verplaatsen van problemen.

  Eerder eens Camera's op hotspots van overlast en criminaliteit, met waarborgen

  De partij wil cameratoezicht op hotspots van criminaliteit en overlast. Het moet aantoonbaar nodig, tijdelijk, proportioneel en controleerbaar zijn, met respect voor privacy.

  “Cameratoezicht op hotspots van criminaliteit en overlast, met heldere waarborgen.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 07 Veiligheid als fundament
• Hilversum verlaagt het maximum aantal coffeeshops.Oneens Aantal coffeeshops niet kunstmatig verminderen

  Hilversum heeft een maximum van acht coffeeshops, en dat maximum is bereikt; voor zover bekend zijn er in de dorpen van Wijdemeren geen coffeeshops. De burgemeester stelt dit beleid vast; de raad kan wel vragen om een lager maximum. Een lager maximum betekent dat een gesloten coffeeshop niet terugkomt. Voorstanders willen minder drugsgebruik en overlast, tegenstanders vrezen meer straathandel.

  Oneens Aantal coffeeshops niet kunstmatig verminderen

  De partij ziet weinig reden om het aantal coffeeshops te verminderen zolang ze zich aan de wet houden en geen overlast geven.

  “Zolang coffeeshops zich aan de wet houden en geen overlast veroorzaken, is er weinig reden om het aantal kunstmatig te verminderen.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Het aantal coffeeshops verminderen'
• Bestaande coffeeshops dicht bij een school mogen op hun plek blijven, zolang ze zich aan de regels houden.Eerder eens Coffeeshops die zich aan de wet houden mogen blijven

  Volgens de gemeente liggen de meeste Hilversumse coffeeshops binnen 350 meter loopafstand van een school. Hilversum gebruikt sinds 2013 geen vaste minimumafstand tot scholen, maar stelt via een keurmerk andere eisen aan coffeeshops. Deze keuze gaat erover of de gemeente bestaande coffeeshops bij scholen laat zitten of ze dwingt te verhuizen of te sluiten.

  Eerder eens Coffeeshops die zich aan de wet houden mogen blijven

  De partij wil coffeeshops reguleren op orde, veiligheid en draagvlak en ziet geen reden ze te sluiten zolang ze zich aan de regels houden en geen overlast geven. De ligging bij een school noemt ze niet apart.

  “Zolang coffeeshops zich aan de wet houden en geen overlast veroorzaken, is er weinig reden om het aantal kunstmatig te verminderen.”

  Afgeleid uit wat de partij over een verwant punt zegt: MijnStem: 'Het aantal coffeeshops verminderen'; Programma (web, geen paginanummers), Debatstelling 2 Coffeeshops

Asiel, opvang en samenleven

• Als de Spreidingswet verdwijnt, houdt de gemeente haar opvangplekken voor asielzoekers gewoon open.Oneens Zonder wettelijke verplichting geen opvang meer dan landelijk verplicht

  De Spreidingswet verplicht sinds 2024 elke gemeente om een deel van de opvang van asielzoekers te regelen. Een aantal Kamerleden heeft een wetsvoorstel ingediend om die wet in te trekken; de Raad van State raadde dat in 2026 af en er is nog niet over gestemd. Zonder de wet beslist de gemeente zelf of zij opvang blijft bieden. Hilversum vangt nu asielzoekers op in Hotel Gooiland en bereidt nieuwe locaties voor; de tijdelijke noodopvang in Loosdrecht stopte in oktober 2026.

  Oneens Zonder wettelijke verplichting geen opvang meer dan landelijk verplicht

  De partij wil dat de gemeente zonder wettelijke verplichting geen extra opvang organiseert en niet boven de landelijke taakstelling uitkomt. Eerst moeten woningen, zorg en voorzieningen voor eigen inwoners op orde zijn.

  “Zonder wettelijke verplichting moet Hilversum geen extra opvang organiseren.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'De gemeente moet asielzoekers blijven opvangen, ook als de Spreidingswet wordt ingetrokken' (tegen)
• Opvang komt op vaste plekken in wijken en dorpen die blijven, in plaats van op tijdelijke locaties met een einddatum.Oneens Sobere, tijdelijke huisvesting voor asielzoekers

  Opvang kan tijdelijk zijn, zoals de noodopvang in het gemeentehuis van Loosdrecht die in oktober 2026 stopte, of voor langere tijd op een vaste plek in een wijk. Hilversum kiest voor locaties voor langere tijd, zoals bij het Noordse Bosje (tien jaar). Een einddatum geeft omwonenden zekerheid, maar betekent dat steeds opnieuw een nieuwe plek gezocht moet worden.

  Oneens Sobere, tijdelijke huisvesting voor asielzoekers

  De partij wil sobere, tijdelijke huisvesting volgens SNF-normen en niet meer opvang dan de landelijke taakstelling verplicht.

  “Sobere, tijdelijke huisvesting voor asielzoekers volgens SNF-normen niet méér opvang dan de landelijke taakstelling verplicht.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 08 Wonen en woningbouw
• Bij een nieuwe opvanglocatie hebben de omwonenden het laatste woord, niet de gemeenteraad.Eens Nieuwe opvanglocaties alleen met instemming van omwonenden vooraf

  Bij de keuze van een opvanglocatie kunnen omwonenden worden geïnformeerd, advies geven of echt kunnen tegenhouden. Nu kiest het college de locaties, binnen de kaders van de gemeenteraad. Onder de Spreidingswet kan het Rijk een gemeente die niets regelt in het uiterste geval opdragen om opvang te realiseren.

  Eens Nieuwe opvanglocaties alleen met instemming van omwonenden vooraf

  De partij vindt dat een nieuwe opvanglocatie alleen mag komen als omwonenden vooraf kunnen instemmen. De gemeente moet inwoners tijdig informeren over locatie, omvang en duur.

  “Daarom zijn wij het eens met de stelling: nieuwe opvanglocaties horen alleen te komen wanneer omwonenden vooraf daadwerkelijk kunnen instemmen.”

  Reactie van de partij in Hilversums Nieuws: Hilversums Nieuws 12-11-2026: 'Nieuwe opvanglocaties ... alleen als omwonenden vooraf kunnen instemmen'
• Het Hilversumse opvangbeleid uit 2023, met kleinschalige opvang in de wijk, gaat na de fusie ook gelden voor de dorpen.Geen standpunt gevonden

  In 2023 sprak Hilversum met inwoners over asielopvang. Daaruit kwam een kader dat de raad in december 2023 bijna unaniem vaststelde: enkele kleinere locaties verspreid over de stad, voor gemengde groepen, ook gezinnen. Inwoners van Wijdemeren praatten daar niet over mee. Het kader doortrekken naar de dorpen geeft snel duidelijkheid; het opnieuw openbreken (zoals de VVD wil, met willekeurig gekozen inwoners) geeft de dorpen een eigen stem, maar kost tijd.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• Statushouders wachten op een sociale huurwoning net zo lang als andere woningzoekenden, zonder eigen voorrangsregeling.Eens Statushouders geen voorrang op sociale huur

  Statushouders zijn asielzoekers die een verblijfsvergunning hebben gekregen. De gemeente moet elk half jaar een vast aantal van hen een woning geven en doet dat nu vooral met voorrang op sociale huur. Landelijke regels staan die voorrang nog toe; een landelijk verbod is in 2026 juist uit de nieuwe huisvestingswet gehaald. Zonder voorrang blijven statushouders langer in de opvang, waardoor daar plekken bezet blijven.

  Eens Statushouders geen voorrang op sociale huur

  De partij wil dat statushouders geen voorrang krijgen en dat voor alle woningzoekenden dezelfde regels gelden.

  “Statushouders krijgen géén voorrang op sociale huur.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 08 Wonen en woningbouw; Stemgids: statushouders voorrang (tegen)
• Als het Rijk stopt met geld voor LHBTI-beleid, betaalt de gemeente dat beleid en de organisaties zelf door.Geen standpunt gevonden

  Hilversum is een 'regenbooggemeente': met geld van het Rijk steunt zij beleid en organisaties voor LHBTI'ers (lesbische vrouwen, homo's, biseksuelen, transgender en intersekse personen). Het huidige programma van het Rijk liep tot en met 2026 en het is niet zeker of en hoe dat geld doorgaat. Doorbetalen kost de gemeente geld dat ook elders kan.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

Economie, centrum en media

• Op het Media Park komen flink meer woningen, ook als er daardoor minder ruimte overblijft voor mediabedrijven.Oneens Op het Media Park voorrang voor mediabedrijven boven woningen

  Het Media Park in Hilversum is het grootste mediacluster van Nederland; volgens de gemeente komt meer dan een kwart van de banen in Hilversum uit de creatieve sector. De vraag is hoeveel van de vrije ruimte en lege gebouwen daar naar woningen gaat. Eens betekent: woningbouw krijgt daar een groot deel van de ruimte; oneens: mediabedrijven gaan voor en woningen zijn hooguit een aanvulling.

  Oneens Op het Media Park voorrang voor mediabedrijven boven woningen

  De partij wil op het Media Park vooral meer mediabedrijven en de woningen op andere geschikte locaties bouwen.

  “Meer mediabedrijven zorgen voor innovatie, werkgelegenheid en versterken de unieke positie van Hilversum als mediastad.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Maak een keuze. Op het Media Park: woningen / mediabedrijven'
• De bouw van Bruisend Hart op het Oosterspoorplein wordt uitgesteld tot de gemeente het financieel weer aankan.Eerder oneens Bruisend Hart doorzetten, met strakke bewaking van kosten

  Bruisend Hart is het plan voor de oostkant van station Hilversum (Oosterspoorplein) met ongeveer 150 woningen, waarvan een derde sociale huur, en een nieuw groen plein. De raad stelde het stedenbouwkundig plan in mei 2024 vast en de wijziging van het omgevingsplan in 2025; de eerste werkzaamheden staan gepland vanaf 2027. Het is een grote investering in een tijd waarin de gemeente moet bezuinigen. Uitstel spaart nu geld, maar vertraagt woningen en kan later extra kosten geven.

  Eerder oneens Bruisend Hart doorzetten, met strakke bewaking van kosten

  De partij wil dat Bruisend Hart doorgaat. Ze wil kosten, parkeren en risico's scherp bewaken zodat het geen onbetaalbaar prestigeproject wordt.

  “De ontwikkeling kan doorgaan, maar kosten, bereikbaarheid, parkeren en risico’s moeten scherp worden bewaakt.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Het plan Bruisend Hart voor het Oosterspoorplein moet doorgaan zoals de raad het heeft vastgesteld' (voor)
• Het winkelgebied in het centrum van Hilversum wordt kleiner; lege winkels aan de randen worden woningen.Eerder eens Compacter kernwinkelgebied om leegstand aan te pakken

  In het centrum van Hilversum staan winkels leeg, vooral in de aanloopstraten rond het kernwinkelgebied, zoals de Havenstraat. Een kleiner winkelgebied concentreert bezoekers en maakt woningen mogelijk in de randen. De andere keuze is de aanloopstraten juist versterken, bijvoorbeeld met de bestaande subsidie voor het opknappen van gevels.

  Eerder eens Compacter kernwinkelgebied om leegstand aan te pakken

  De partij wil een compacter kernwinkelgebied met een functiemix om leegstand aan te pakken. Het ombouwen van lege winkels aan de randen tot woningen noemt ze niet.

  “Aantrekkelijke functiemix en een compacter kernwinkelgebied om leegstand aan te pakken.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 11 Economie, levendig centrum en verenigingsleven
• De gemeente beperkt de openingstijden van winkels op zondag weer.Oneens Zo vrij mogelijke winkeltijden, ook op zondag

  Met de Winkeltijdenverordening 2024 mogen winkels in Hilversum op zondagen en feestdagen ruimer open; winkeliers kiezen zelf of ze opengaan. Na de fusie moeten de regels voor stad en dorpen gelijk worden. Tegenstanders van ruime zondagsopening wijzen op de zondagsrust en op kleine winkeliers die het niet kunnen bijbenen tegen grote ketens.

  Oneens Zo vrij mogelijke winkeltijden, ook op zondag

  De partij wil zo vrij mogelijke winkel- en horecatijden en ruimere zondagsopenstelling, waarbij ondernemers zelf bepalen.

  “Zo vrij mogelijke winkel- en horecatijden; minder bureaucratie en lagere lasten voor het MKB.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 11 Economie, levendig centrum en verenigingsleven; Stemgids: zondagsopenstelling (voor)
• De gemeente blijft geld uitgeven aan citymarketing om bezoekers naar Hilversum en de plassen te trekken.Eerder eens Toerisme stimuleren als het leefbaarheid en economie versterkt

  Hilversum betaalt mee aan Hilversum Marketing, dat de stad promoot als 'Mediastad'; regionaal is er Visit Gooi & Vecht. Na de fusie kan die promotie ook de dorpen en de Loosdrechtse Plassen gaan omvatten. Oneens betekent: minder of geen gemeentegeld voor promotie, en het geld anders besteden.

  Eerder eens Toerisme stimuleren als het leefbaarheid en economie versterkt

  De partij wil toerisme stimuleren omdat het bestedingen oplevert en lokale ondernemers steunt, zolang leefbaarheid en het karakter van de gemeente behouden blijven. Over het budget voor citymarketing zelf zegt ze niets; ze wil geld vooral naar kerntaken.

  “Toerisme zorgt voor extra bestedingen, ondersteunt lokale ondernemers en versterkt de aantrekkingskracht van de gemeente.”

  Afgeleid uit wat de partij over een verwant punt zegt: MijnStem: 'Toerisme in de gemeente stimuleren'
• De verplichte ondernemersbijdrage aan het Stadsfonds wordt afgeschaft.Geen standpunt gevonden

  Sinds 2015 betalen eigenaren en gebruikers van bedrijfspanden in Hilversum een opslag op de onroerendezaakbelasting (nu 10,25 procent) voor het Stadsfonds, samen ruim 1,5 miljoen euro per jaar. De gemeente geeft dat geld aan de stichting Stadsfonds, waarin ondernemers het besteden aan onder meer evenementen, 'schoon, heel en veilig' en Hilversum Marketing. Na de fusie gaan ook bedrijven in de dorpen het Hilversumse tarief met deze opslag betalen; daardoor stijgt hun belasting.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• Rond de Loosdrechtse Plassen mag ruimte komen voor meer jachthavens, vakantieparken en horeca.Eerder eens Meer recreatie in het plassengebied, mits niet ten koste van natuur

  Het plassengebied is een belangrijk recreatiegebied en tegelijk beschermde natuur (Natura 2000). Ondernemers willen soms uitbreiden; de gemeente beslist via het omgevingsplan waar dat mag, binnen regels van provincie en Rijk voor de natuur. Partijen verschillen over de vraag of er groei bij mag komen of dat de huidige omvang genoeg is.

  Eerder eens Meer recreatie in het plassengebied, mits niet ten koste van natuur

  De partij kiest in het plassengebied eerder voor meer recreatie dan voor rust voor plant en dier en verwelkomt groei van toerisme. Recreatie mag volgens haar niet ten koste gaan van natuur en inwoners; ze zoekt een balans tussen recreatie, natuur en ondernemerschap.

  “Het plassengebied is er ook om van te genieten. Recreatie ondersteunt toerisme, lokale ondernemers en de leefbaarheid.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Maak een keuze. In het plassengebied inzetten op' (19, richting meer recreatie)

Cultuur, sport en onderwijs

• Hilversum gaat net zoveel geld aan kunst en cultuur uitgeven als andere steden van dezelfde grootte.Midden Meer cultuurgeld geen doel op zich; hangt af van maatschappelijke waarde

  Hilversum geeft volgens onder meer PRO minder uit aan cultuur dan vergelijkbare gemeenten; een voorstel uit 2022 voor 250.000 euro per jaar extra kreeg geen meerderheid. Na de fusie worden de subsidieregels van Hilversum en Wijdemeren samengevoegd, en de nieuwe raad kiest hoeveel geld er naar cultuur gaat. Meer geld voor cultuur betekent minder ruimte voor andere uitgaven of hogere lasten, terwijl de gemeentefinanciën onder druk staan.

  Midden Meer cultuurgeld geen doel op zich; hangt af van maatschappelijke waarde

  De partij is neutraal over meer geld voor kunst en cultuur. Cultuur draagt volgens haar bij aan een levendige gemeente, maar meer subsidie is geen doel op zich en mag niet ten koste gaan van kerntaken of lage lasten.

  “Kunst en cultuur dragen bij aan een levendige gemeente, maar meer subsidie is geen doel op zichzelf.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'De gemeente moet meer geld uitgeven aan kunst en cultuur.' (neutraal)
• Een cultureel project krijgt hooguit vijf jaar subsidie; daarna moet het zonder geld van de gemeente verder.Geen standpunt gevonden

  Naast vaste subsidies voor instellingen geeft de gemeente projectsubsidies aan nieuwe culturele initiatieven. De VVD wil dat zulke steun altijd eindig is; andere partijen willen juist meerjarige zekerheid, zodat initiatieven en vrijwilligers vooruit kunnen plannen.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• Verenigingen en dorpshuizen in de dorpen van Wijdemeren houden na de fusie minstens vier jaar dezelfde subsidie als nu.Geen standpunt gevonden

  Hilversum en Wijdemeren hebben elk eigen regels voor subsidies aan verenigingen, dorpshuizen en cultuur. Na de fusie worden die gelijkgetrokken (geharmoniseerd). Een garantie geeft verenigingen in Loosdrecht, Kortenhoef, 's-Graveland, Ankeveen en Nederhorst den Berg zekerheid, maar stelt een gelijke verdeling over de hele gemeente uit.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• De gemeente betaalt mee om grote sportevenementen naar Hilversum te halen, zoals een marathon of een triatlon op de plassen.Geen standpunt gevonden

  Hilversum heeft al evenementen als de City Run en in Nederhorst den Berg is een sprinttriatlon. Sommige partijen willen grotere, ook (inter)nationale evenementen die bezoekers trekken; andere geven het geld liever aan kleine evenementen die inwoners zelf in buurten en dorpen organiseren, of vinden dat evenementen zichzelf moeten bedruipen.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• De regels voor monumenten worden soepeler, zodat eigenaren hun pand makkelijker kunnen verduurzamen of verbouwen.Geen standpunt gevonden

  De nieuwe gemeente telt veel monumenten, met veel werk van architect Dudok en beschermde dorpsgezichten in de dorpen. Voor veranderingen aan een monument, zoals zonnepanelen of isolatie, zijn vaak een vergunning en advies van een commissie nodig. Soepeler regels maken verduurzamen en verbouwen makkelijker, maar kunnen het historische karakter aantasten.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• Een school in een monumentaal gebouw krijgt nieuwbouw als dat goedkoper en beter is; het oude pand krijgt een andere functie.Geen standpunt gevonden

  Verschillende scholen zitten in monumentale gebouwen, waaronder scholen van Dudok. De gemeente betaalt de schoolgebouwen en heeft een huisvestingsplan voor scholen tot 2039 met grote investeringen. De keuze is of de gemeente deze gebouwen renoveert en verduurzaamt voor onderwijs, of nieuwe scholen bouwt en de oude panden bijvoorbeeld voor wonen gebruikt.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

Bestuur, fusie en dorpen

• Elk dorp en elke wijk krijgt een eigen, door de inwoners gekozen dorps- of wijkraad.Oneens Geen gekozen dorps- en wijkraden; bewoners rechtstreeks invloed

  Een dorps- of wijkraad is een groep inwoners die namens het dorp of de wijk meepraat met de gemeente. De vraag is of elk dorp en elke wijk zo'n raad krijgt die door de inwoners wordt gekozen, of dat de gemeente dat aan dorpen en wijken zelf laat of inspraak op een andere manier regelt.

  Oneens Geen gekozen dorps- en wijkraden; bewoners rechtstreeks invloed

  De partij wil geen verkiezingen voor dorps- en wijkraden omdat die extra overleg, kosten en bestuurslagen geven. Ze wil dat bewoners rechtstreeks invloed hebben op de gemeente.

  “Verkiezingen voor dorps- en wijkraden zorgen vooral voor extra overleg, bureaucratie en kosten.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Dorps- en wijkraden laten kiezen door bewoners'
• Dorps- en wijkraden mogen zelf besluiten nemen over zaken die alleen hun eigen dorp of wijk raken, in plaats van alleen advies te geven.Eerder oneens Meer invloed voor dorps- en wijkraden, maar geen extra bestuurslaag

  Een dorps- of wijkraad kan de gemeente adviseren, of zelf beslissen over bijvoorbeeld een eigen budget of de inrichting van een plein. De Gemeentewet maakt het mogelijk om bevoegdheden over te dragen aan zo'n raad, maar de gemeenteraad houdt het laatste woord over de begroting. Tegenstanders vrezen een extra bestuurslaag tussen inwoners en gemeenteraad.

  Eerder oneens Meer invloed voor dorps- en wijkraden, maar geen extra bestuurslaag

  De partij wil dat dorps- en wijkraden meer invloed krijgen op besluiten over hun leefomgeving, maar wil geen gekozen raden of extra bestuurslagen die besluitvorming vertragen. Bewoners moeten rechtstreeks invloed op de gemeente kunnen uitoefenen.

  “Bewoners moeten rechtstreeks invloed kunnen uitoefenen op de gemeente, zonder extra bestuurslagen die besluitvorming vertragen.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Dorps- en wijkraden laten kiezen door bewoners'; programma debatstelling 40 'Dorps- en wijkraden'
• Elk dorp krijgt een eigen gemeenteloket dat minstens één dag per week open is, ook als dat extra geld kost.Oneens Eén goed bereikbaar centraal loket en digitale dienstverlening

  Voor bijvoorbeeld een paspoort of rijbewijs konden inwoners terecht bij het stadskantoor in Hilversum en het gemeentehuis in Loosdrecht. Het loket in Loosdrecht sluit eind december 2026; vanaf januari 2027 is er alleen het stadskantoor in Hilversum. De vraag is hoe dichtbij de gemeente in de dorpen moet zijn: een vast loket per dorp, spreekuren in dorpshuizen, een mobiel loket dat langs de dorpen rijdt, of vooral hulp via internet en telefoon, op afspraak.

  Oneens Eén goed bereikbaar centraal loket en digitale dienstverlening

  De partij wil geen loket in ieder dorp vanwege kosten en bureaucratie. Ze wil goede digitale dienstverlening en één centraal loket. Elders noemt ze wel dienstverlening dichtbij inwoners.

  “Gemeenteloketten in ieder dorp zorgen voor extra kosten en bureaucratie.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Gemeenteloketten in alle dorpen instellen'; spanning met Debatstelling 41
• De nieuwe gemeente geeft de dorpen de komende jaren voorrang bij investeringen, ook als plannen in de stad daardoor moeten wachten.Eerder eens Meer investeren in de dorpen, mits het inwoners aantoonbaar ten goede komt

  De fusie volgde op financiële en bestuurlijke problemen in Wijdemeren; meerdere partijen wijzen op achterstallig onderhoud aan wegen en voorzieningen in de dorpen. De nieuwe gemeente moet kiezen hoe ze geld verdeelt tussen stad en dorpen. Sommige partijen willen de dorpen een gegarandeerd budget geven, andere willen investeren waar de nood het hoogst is, zonder vooraf onderscheid tussen stad en dorp.

  Eerder eens Meer investeren in de dorpen, mits het inwoners aantoonbaar ten goede komt

  De partij is het eens met meer investeren in de dorpen, mits het geld aantoonbaar terechtkomt waar inwoners direct profijt hebben. Ze kiest voor eerlijke verdeling en doelmatige besteding, niet automatisch voor meer uitgaven.

  “Eens, mits het geld aantoonbaar terechtkomt waar inwoners er direct profijt van hebben.”

  Reactie van de partij in Hilversums Nieuws: Hilversums Nieuws 05-11-2026: 'De nieuwe gemeente moet meer geld investeren in de dorpen, ook als Hilversum daardoor minder geld overhoudt voor de stad'
• Na de fusie worden regels, tarieven en subsidies zo snel mogelijk in de hele gemeente gelijk getrokken.Geen standpunt gevonden

  Hilversum en Wijdemeren hadden elk eigen regels, belastingen en subsidies; die moeten na de fusie op elkaar worden afgestemd (harmoniseren). De raad stelde in oktober 2026 een routekaart vast voor het gelijktrekken van het dorpen- en wijkenbeleid. De keuze is hoe snel en hoe ver: overal hetzelfde, of bewust verschillen per kern laten bestaan.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• Kleine evenementen in de dorpen blijven na de fusie vrij van leges.Eens Kleine dorpsevenementen vrij van leges

  Leges zijn de kosten die de gemeente rekent voor een vergunning, bijvoorbeeld voor een evenement. In Hilversum is voor een heel klein evenement een gratis melding genoeg, maar voor een evenement met vergunning betaal je leges; in Wijdemeren zijn kleine, niet-commerciële dorpsevenementen vrijgesteld. Die vrijstelling blijft in 2027 voorlopig gelden in de dorpen; later moet de raad kiezen of het verschil blijft, of dat overal dezelfde regel komt, eventueel met subsidie als compensatie.

  Eens Kleine dorpsevenementen vrij van leges

  De partij wil kleine, niet-commerciële dorpsevenementen niet belasten met leges, zolang veiligheid en organisatie goed geregeld zijn.

  “Belast vrijwilligersinitiatieven niet met gemeentelijke leges en onnodige bureaucratie, zolang veiligheid en organisatie goed zijn geregeld.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'Kleine evenementen in de dorpen moeten na de fusie geen leges hoeven te betalen' (voor)
• Een referendum is een advies: de gemeenteraad mag na afweging anders besluiten dan de uitslag.Oneens Bindende referenda voor grote lokale besluiten

  Hilversum heeft sinds 2017 een correctief raadgevend referendum: inwoners kunnen na een raadsbesluit om een stemming vragen, maar de raad beslist uiteindelijk zelf. In Wijdemeren werd een voorstel voor een referendumregeling in 2024 verworpen. Een bindend referendum, waarbij de uitslag de raad verplicht, kan volgens de huidige wet niet; sommige partijen willen dat de raad de uitslag toch altijd volgt.

  Oneens Bindende referenda voor grote lokale besluiten

  De partij wil bindende referenda voor grote lokale besluiten, zodat inwoners rechtstreeks meebeslissen over grote en kostbare besluiten.

  “Bindende referenda voor grote lokale besluiten.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 06 Open, sober en betrouwbaar bestuur
• Hilversum regelt meer zelf en minder samen met de andere gemeenten in de Regio Gooi en Vechtstreek.Eerder eens Afdrachten aan de Regio herzien; zeggenschap niet uithollen

  In de Regio Gooi en Vechtstreek werken de Gooise gemeenten samen, onder meer aan opvang en bescherming, Veilig Thuis, vrouwenopvang en afvalinzameling. Na de fusie is Hilversum, met ongeveer 119.000 inwoners, veruit de grootste gemeente in de regio. In de Metropoolregio Amsterdam (MRA) praat Hilversum nu mee via de regio; sommige partijen willen daar een eigen plek of taken terughalen, andere willen de samenwerking juist versterken met meer zeggenschap voor de raden.

  Eerder eens Afdrachten aan de Regio herzien; zeggenschap niet uithollen

  De partij wil de afdrachten aan de Regio Gooi en Vechtstreek herzien en wil dat samenwerking de eigen zeggenschap nooit uithollen.

  “Hilversum eerst we herzien onze afdrachten aan de Regio Gooi en Vechtstreek.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 06 Open, sober en betrouwbaar bestuur

Geld en belastingen

• Als de begroting een tekort heeft, mogen de lokale belastingen omhoog om voorzieningen als buurthuizen, bibliotheek en zorg te sparen.Oneens Bij tekort eerst kritisch naar uitgaven, lasten verhogen als laatste

  De nieuwe gemeente verwacht krappe jaren: het Rijk geeft vanaf 2028 minder geld, en volgens meerdere partijen brengt Wijdemeren achterstallig onderhoud mee. Een tekort kan de raad dichten door minder uit te geven of door de OZB en andere heffingen te verhogen. Bij 'eens' gaat het behoud van voorzieningen voor lage lasten; bij 'oneens' gaat de gemeente eerst snijden in eigen uitgaven, ook als voorzieningen dan krimpen.

  Oneens Bij tekort eerst kritisch naar uitgaven, lasten verhogen als laatste

  De partij wil een tekort eerst oplossen door te kijken naar uitgaven, inefficiëntie en overhead. Lokale lasten verhogen is het laatste middel.

  “Lokale lasten verhogen is wat ons betreft het laatste middel, niet het eerste.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Tekorten op de begroting oplossen door: bezuinigen / lokale lasten verhogen'
• De OZB blijft de komende vier jaar meestijgen met de inflatie, in plaats van omlaag te gaan.Eerder oneens Lagere lokale lasten; woonlasten maximaal met de inflatie mee

  De OZB wordt per 2027 in de hele gemeente gelijk getrokken op het Hilversumse niveau: woningeigenaren in Wijdemeren gaan daardoor minder betalen, in Hilversum stijgen de woonlasten in 2027 met ongeveer 4% omdat de inflatie hoger is. Daarna is het uitgangspunt dat de woonlasten (OZB, afval- en rioolheffing) jaarlijks met de inflatie meestijgen. Veel partijen willen dat zo houden; een kleinere groep wil de OZB echt verlagen door de gemeente minder te laten doen.

  Eerder oneens Lagere lokale lasten; woonlasten maximaal met de inflatie mee

  De partij wil lagere lokale lasten op wonen. Voor de woonlasten samen accepteert ze een stijging tot ten hoogste het inflatieniveau.

  “Lagere lokale lasten op wonen, afval en parkeren; geld naar kerntaken, niet naar prestigeprojecten.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 06 Open, sober en betrouwbaar bestuur; Stemgids: woonlasten niet harder dan inflatie (voor)
• Bij een tekort horen subsidies voor cultuur, evenementen en maatschappelijke organisaties bij de eerste uitgaven die omlaag gaan.Eerder oneens Eerst bezuinigen op overhead en inefficiëntie; verenigingen blijven steunen

  De gemeente geeft jaarlijks subsidie aan onder meer culturele instellingen, verenigingen, welzijnswerk en evenementen. Na de fusie moeten de regelingen van Hilversum en Wijdemeren worden samengevoegd. Bij een tekort is subsidie een post die de raad relatief snel kan verlagen, maar dat raakt clubs en instellingen direct.

  Eerder oneens Eerst bezuinigen op overhead en inefficiëntie; verenigingen blijven steunen

  De partij wil bij tekorten eerst kritisch kijken naar uitgaven, inefficiëntie en overhead voordat belastingen stijgen. Goed bezochte buurthuizen houden hun subsidie en sport- en cultuurverenigingen houden steun; meer cultuursubsidie is voor haar wel geen doel op zich.

  “Goed bezochte buurthuizen behouden hun subsidie; steun voor sport- en cultuurverenigingen en de sportvissers.”

  Afgeleid uit wat de partij over een verwant punt zegt: Programma (web, geen paginanummers), pijler 11 'Economie, levendig centrum en verenigingsleven'; MijnStem 'Tekorten op de begroting oplossen door'
• Voor afval betaalt elk huishouden hetzelfde vaste bedrag, hoeveel restafval het ook aanbiedt.Eens Vast bedrag per huishouden voor afval

  De afvalstoffenheffing is nu in Hilversum en Wijdemeren een vast bedrag per huishouden, dat alleen afhangt van het aantal personen en niet van de hoeveelheid afval. Een deel van de partijen wil dat je minder betaalt als je goed scheidt en weinig restafval hebt, bijvoorbeeld via een chip in de container. Tegenstanders vrezen illegaal dumpen, meer administratie en hogere rekeningen voor gezinnen met veel luiers of incontinentiemateriaal.

  Eens Vast bedrag per huishouden voor afval

  De partij wil een vast tarief per huishouden voor afval en wil diftar (betalen per kilo) afschaffen.

  “Een vast tarief is eerlijk, eenvoudig en voorkomt extra bureaucratie.”

  Antwoord van de partij in MijnStem: MijnStem: 'Afvalheffing op basis van: vast bedrag per huishouden / hoeveelheid afval'
• De toeristen- en forensenbelasting blijven laag, om bezoekers en eigenaren van recreatiewoningen te ontzien.Eerder eens Toeristenbelasting terughoudend; geen melkkoe

  Forensenbelasting betalen mensen met een tweede huis of recreatiewoning in de gemeente; die gold alleen in Wijdemeren, maar geldt vanaf 2027 in de hele nieuwe gemeente, met een maximum van ongeveer 1.500 euro per jaar. Toeristenbelasting betalen gasten per overnachting; die bestaat al in beide gemeenten. Meer opbrengst hieruit kan de lasten voor inwoners drukken, maar raakt ook recreatieondernemers aan de plassen en in de stad.

  Eerder eens Toeristenbelasting terughoudend; geen melkkoe

  De partij wil terughoudend omgaan met de toeristenbelasting en haar niet als melkkoe gebruiken.

  “Terughoudend mee omgaan en niet als melkkoe gebruiken.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), Debatstelling 44 Toeristenbelasting
• Om dure inhuur te verminderen neemt de gemeente meer eigen mensen in vaste dienst, ook als het ambtelijk apparaat daardoor groeit.Eerder oneens Minder inhuur, maar de groei van het ambtelijk apparaat bevriezen

  Vrijwel alle partijen willen minder dure externe inhuur en adviesbureaus. De echte keuze is wat ervoor in de plaats komt: eigen vaste medewerkers (meer ambtenaren) of minder taken en een kleiner apparaat. De fusie levert ook besparingen op bestuur en management op die op beide manieren kunnen worden ingezet.

  Eerder oneens Minder inhuur, maar de groei van het ambtelijk apparaat bevriezen

  De partij wil minder externe inhuur en meer handen in de uitvoering, maar binnen een ambtelijk apparaat waarvan de groei wordt bevroren. Ze wijst groei van het apparaat dus nadrukkelijk af.

  “Bevries de groei van het ambtelijk apparaat; minder externe inhuur, meer handen in de uitvoering.”

  Verkiezingsprogramma: Programma (web, geen paginanummers), pijler 06 'Open, sober en betrouwbaar bestuur'
• Om de schuld te beperken worden grote investeringen, zoals nieuwe schoolgebouwen, over meer jaren gespreid.Geen standpunt gevonden

  Hilversum heeft een oplopende schuld, en de nieuwe gemeente staat voor grote uitgaven aan schoolgebouwen en onderhoud aan wegen, bruggen en beschoeiing. Volgens de voorjaarsnota 2026 komt de schuld over tien jaar ruim boven de grens van 130% van de jaarinkomsten die de gemeente zichzelf heeft gesteld. Spreiden over meer jaren houdt de schuld en de rentelasten lager, maar betekent dat scholen en wegen langer moeten wachten.

  Geen standpunt gevonden

  In het programma en de andere bronnen is hierover geen duidelijk standpunt gevonden.

• Bij nieuwe projecten in het centrum kiest de gemeente voor eenvoudige en goedkope materialen, ook als het resultaat minder uitstraling heeft.Eerder eens Sobere, functionele en betaalbare inrichting van het centrum

  Voor de Kerkbrink in het centrum van Hilversum stemde de raad in 2023 in met een nieuw ontwerp, met onder meer natuursteen en een fontein, en met een hoger budget. Bij volgende projecten in het centrum, zoals rond het station en het Oosterspoorplein, speelt opnieuw de vraag of de gemeente kiest voor kwaliteit en uitstraling of voor een sobere, goedkopere uitvoering.

  Eerder eens Sobere, functionele en betaalbare inrichting van het centrum

  De partij wil een sobere, functionele en betaalbare inrichting, zoals bij de Kerkbrink, met een aantrekkelijk resultaat als wens. Ze wil geen prestigeprojecten.

  “Kies een sobere, functionele en betaalbare inrichting met ruimte voor bereikbaarheid, cultuur, horeca en ontmoeting.”

  Antwoord van de partij in Stemgids Hilversum: Stemgids: 'De herinrichting van de Kerkbrink moet soberder en goedkoper' (voor)

Doe de stemwijzer